تفسیر آیات حج : ویژه جوانان صفحه 67

محیط حرم مکه بیرون است، نمی ماندند؛ با آنکه می دانستند جزو وظایف حج و آیین ابراهیم(علیه السلام) است. (1)

قرآن بر این امتیازِ توهمی قریش، خط بطلان کشید و به آنان دستور داد که در حج، همچون مردم، حرکت کنند.

نکته ها و اشاره ها

1. حج مظهر برابری و یکرنگی است و همه افراد باید مثل هم، مراسم حج را به جا آورند. پس امتیازطلبی به وسیله نام و رسم، ممنوع است.

2. واژه «اِفاضه» که در این آیه دو بار به کار رفته است، به معنای حرکت دسته جمعی است؛ یعنی از همان جایی حرکت کنید که همه مردم حرکت می کنند. پس حرکت دسته جمعی در حج ارزشمند و مطلوب است.

3. خداوند در این آیه به مردم دستور می دهد که از خدا طلب بخشایش کنید؛ زیرا در این صورت، روح انسان با توبه شست وشو می یابد و گناهانش بخشوده می شود. استغفار مانع ناامیدی انسان است؛

به ویژه اگر بدانیم برابر خدایی خطاپوش، مهربان و بخشاینده ایستاده ایم و استغفار می کنیم.

آموزه ها و پیام ها

1. از حج درس یکرنگی با مردم و آمرزش خواهی بیاموزید.

2. حج مظهر هماهنگی و جمع گرایی است.

3. از فرصت حج برای آمرزش گناهانتان استفاده کنید.