امیر المؤمنین اسوه وحدت صفحه 148

زاییده اند؟»

سیاست داخلی

در سیاست داخلی نیز موفقیت خلیفه در بیشتر صحنه ها کمتر از سیاست خارجی اش نبوده است.اگر بخواهیم به طور اختصار به سیاست داخلی او اشاره کنیم،باید از جمله به سیاست او، در مورد خواص و بستگان خود،همچنین نسبت به توده مسلمانان،و مدارای او با یاران پیامبر (ص) و نیز علاقه به خاندان پیامبر (ص) یاد کنیم.

سیاست عمر در مورد خانواده خود

سیاست عمر،در مورد خود و خانواده اش تا حد زیادی سیاستی نمونه بود.براستی صدها میلیون درهم به خزانه دولت سرازیر می شد و او فرمانروای مطلق بود با این حال خود و عایله اش همچون فقرا زندگی می کردند و این گفتارش حکایت از آن دارد:«من خود را نسبت به مال خدا چون ولی مال یتیم می دانم.اگر بی نیاز بودم،خودداری کردم و اگر نیازمند بودم به مقدار لازم استفاده کردم.».

سیاست عمر در مورد توده مسلمانان

اما نسبت به توده مسلمانان،سیاستش با صفت عدالت،سختگیری،ایجاد رفاه برای مردم و انفاق کافی به سربازان و خانوادهایشان و ساکنان مدینه و دیگران همراه بود.

سیاست عمر در مورد اصحاب

اما نسبت به اصحاب،او جایگاه هر یک از اصحاب را بر مبنای سابقه آنان در اسلام و شرکت در جهاد مشخص کرد،و با این حال بخشی از آزادی اصحاب مهاجر را محدود ساخت و به ایشان اجازه نداد تا در غیر مدینه اقامت گزینند،از بیم آن که مبادا فریفته ثروت شوند،و یا از گذشته ارزشمند خود بهره برداری کنند و به شمار یارانشان بیفزایند و نفوذ خود را گسترش دهند و، در نتیجه،خطری شوند در برابر وحدت دولتی که از هر طرف بی دفاع است.این گفتار نشانه آن بیم و هراس است.

«من در برابر ملتی آزاد،ایستادم و گلوی مردم قریش را فشردم و جلو حبس اموال را گرفتم تا در آتش جهنم سقوط نکنند.»