امیر المؤمنین اسوه وحدت صفحه 261

فصل بیست و ششم

خوارج

قسمت اول

قاریانی که با امام (ع) در جنگ صفین حضور داشتند،نخستین کسانی بودند که به توقف جنگ دعوت کردند،و آنان مصرترین افراد لشکر بر پذیرش حکمیت و سرسخت ترین آنان در مخالفت با رای امام،مبنی بر ادامه جنگ و رد پیشنهاد ارجاع بر حکمیت بودند.ولی پس از امضای پیمان حکمیت نظر این قاریان بسرعت تغییر کرد.آنها فهمیدند که در مورد متوقف کردن جنگ و در زمینه داوری آن افراد،در دین خدا مرتکب اشتباه بزرگی شده اند.و به این نتیجه رسیدند که باید فورا بدون توجه به نتیجه رای داوران،امام (ع) و همه آنها جنگ را از سر بگیرند.شاید ایشان پس از مقداری فکر دریافتند که حکم خدا روشن است.پس معاویه و یارانش همان گروه ستمکاره ای هستند که صلح را رد کرده اند و برای جانبداری از باطل خود، روی به جنگ آورده اند.و این گروه ستمکار بر حکم قرآن تسلیم نبودند بلکه چون احساس کردند شکستشان حتمی است،به حکمیت تن دادند.و حکم خدا این بود که با این گروه مبارزه کنند تا این که تسلیم امر خدا گردند.و اگر حکم خدا در این مورد واضح است پس مجالی برای داوری آن دو مرد نمی ماند تا آنها اجتهاد کنند و حکمی یا فتوایی در مورد امری صادر کنند که نه شبهه ای در آن وجود دارد و نه جایی برای اجتهاد باقی است.

بعلاوه،این افراد تندرو،فراموش کرده بودند که حکومت امام (ع) را به مبارزه طلبیده اند و او را ناچار به متوقف ساختن کارزار و پذیرش داوری و نوشتن عهدنامه کرده اند.و

هم اکنون آنها هستند که قصد دارند امام (ع) را وادار بر شکستن پیمانی کنند که انجام شده و خدا و خلق بر قبول آن گواه گرفته شده است.

البته همین افراد تندرو در دین اما نادان نسبت به حقایق آن،شعار«حکمی جز حکم خدا وجود ندارد»،را سر دادند و مقصود ایشان از این کلمه آن بود که اسلام با گزینش داور برای قطع نزاع میان دو گروه مسلمان،مخالف است.حکم،از آن خدای یکتاست و افراد حق داوری در امور دینی را ندارند.

و شگفت آن که این شعار،هزاران نفر از مسلمانان را که مدعی پاسداری از تعلیمات قرآن و سنت نبوی بودند،به خود جلب کرد.با این که شخص داور در امری که دو دسته از مسلمانان در آن امر اختلاف دارند،همان قاضی است که از او فصل خصومت و اعلان حق در مورد دو طرف که هر دو مدعی حق اند،در خواست می شود.