امیر المؤمنین اسوه وحدت صفحه 31

امام علی در نامه ای خطاب،به معاویه چنین تذکر می دهد:

«پس قبیله ما خواستند پیامبر ما را بکشند و ریشه ما را قطع کنند و اندوههایی برای ما فراهم آورند و نارواییها درباره ما اعمال کنند.آسایش را از ما گرفتند و ترس و خوف را بر ما گماردند،و ما را به رفتن به سوی کوهی سخت[شعب ابو طالب]ناگزیر ساختند،و آتش جنگ را در برابر ما افروختند،پس خدا خواست تا ما شر اشرار را از پیامبرش دور سازیم و دست دشمنان را از حریم او قطع کنیم.فرد با ایمان ما به امید پاداش از پیامبر (ص) حمایت می کرد و کافر ما به خاطر خویشاوندی[مثل عباس عموی پیامبر (ص) ]کمک می کرد،و آن کسی که از قریش اسلام آورده بود آن ترس و بیمی را که ما داشتیم-به دلیل پیمانی که با آنان بسته بود و یا به سبب حمایت و پشتیبانی قبیله اش-آن ترس و بیم را نداشت،و هم از کشته شدن در امان بود.چون کار سخت می شد و مردم در می ماندند،رسول خدا خاندان خود را جلو می فرستاد تا به وسیله آنان یارانش را از حرارت نیزه ها و شمشیرها حفظ کند...» (1) .

نقش قبایل اوس و خزرج

این گونه بود که بنی هاشم به افتخار حمایت از پیامبر (ص) و پاسداری از وجود او نایل شدند. همان گونه که به افتخار خویشاوندی اختصاص یافتند.

اما دو گروه دیگری که پایداری اسلام در مرحله بعد با آنها ارتباط شدیدی دارد عبارتند از دو قبیله

اوس و خزرج که از بین قبایل عرب غیر مکی به افتخار دفاع از پیامبر و مقام رسالت او پس از هجرت،اختصاص یافتند و به بزرگترین فداکاری در آن راه دست زدند.و اگر سایر قبایل می خواستند با آنان در این افتخار بزرگ سهیم باشند،شرکت می کردند،و لیکن آنها نه تنها موفق به این کار نشدند بلکه ننگ مبارزه با پیامبر را به جای کسب افتخار با کمک به او،برای خود اختیار کردند.

تداوم رسالت و پیشرفت آن با این سه قبیله این چنین ارتباط پیدا می کند و وجود بقیه قبایل در این دوره کمتر از یک امر تصادفی و اتفاقی نسبت به اسلام است،زیرابرای پیامبر (ص) و رسالت او اثر منفی داشتند و مخاطره آمیز بودند.

هنگامی که این سه گروه چنان ارتباط محکمی با مقام رسالت داشتند،تاریخ اسلام برای ما دو فرد را مشخص می کند که وجود آنان در آن دوره شوم برای سلامت پیامبر و استمرار رسالت با بقای آن حضرت،لازم و ضروری بود.

ابو طالب

یکی از آن دو مرد،ابو طالب عموی پیامبر و سرپرست روزگار کودکی او و مدافع عمده او پس از بعثت آن حضرت می باشد.البته حمایت این رادمرد از پسر برادرش-پیامبر (ص) -و دفاعش از او در مقابل تهدیدهای قریش عامل اصلی استمرار زندگی پیامبر (ص) و دوام رسالت آن بزرگوار بود.آتش خشم قبایل قریش در طول چندین سال پیوسته بر ضد پیامبر فروزان بود و می خواستند که خون آن حضرت را رو در رو یا نابهنگام بریزند و انجام این کار برای آنها-اگر ابو طالب،شیخ بطحا[رئیس حجاز]نبود که هاشمیان را رهبری کند و از وجود آنان و جان خویش،حصاری استوار و نفوذ ناپذیر در اطراف