- سخنی راجع به کتاب امیر المؤمنین و ترجمه آن 1
- مقدمه مترجم 5
- شمه ای از زندگی مؤلف کتاب امیر المؤمنین (ع) 7
- پیشگفتار 9
- فصل اول 12
- بخش اول: امام (ع) در دوران نبوت 12
- جایگاه خاندان پیامبر (ص) در پیوند با پیامبر (ص) 12
- آیا این بزرگداشت به خاطر خویشاوندی بود؟ 14
- تمام بنی هاشم از خاندان پیامبر (ص) نیستند 15
- تاریخ زندگی آنان گواه بر بلندی مقام آنهاست 16
- شهادت پیامبر (ص) بر فضیلت آنان 16
- چرا کسی همانند آنان در سایر خاندانها نبود؟ 18
- پی نوشتها 20
- فصل دوم 23
- چه کسانی اهل بیت پیامبرند؟ 23
- احادیث بیانگر اوصاف[اهل البیت] 24
- چگونه همه دانستنیهای آنان یقینی است؟ 25
- چگونه گروهی را مشخص کنیم؟ 26
- احادیث تسمیه 26
- فصل سوم 29
- دارندگان نقش اساسی 29
- نقش خاندان هاشم 30
- ابو طالب 31
- نقش قبایل اوس و خزرج 31
- اسلام ابو طالب 32
- احادیث با تاریخ نزول آیه هماهنگ نیست 33
- تمام مسلمانان مدیون ابو طالبند 35
- علی صاحب نقش اصلی 36
- آیا پاداش نیکی جز نیکی است؟ 36
- دو افتخار ویژه 37
- شجاعتی فوق العاده،که بر پایه اخلاصی بی نظیر استوار بود 38
- زادگاه و تربیت علی (ع) 38
- از آغاز کودکی برای هر کار طاقت فرسا آماده بود 38
- در علی گنج پر بهایش را یافت 39
- پی نوشتها 40
- نخستین مسلمان 42
- فصل چهارم 42
- شهرت (مستفیض بودن) حدیثی که گذشت 43
- کودکی که برتر از مردان بود 44
- فصل پنجم 45
- برادر و وزیر 45
- اصول تازه احتیاج به نیروی پشتیبان دارد 46
- برخی خویشاوندان بر برخی دیگر مقدمند 46
- باید آخرین رسالت پیروز گردد 47
- نخستین انجمن اسلامی 47
- تناقضی روشن 48
- احادیثی که رویدادهای دیگری را با آیه مربوط می کند 48
- هدف پیامبر چه بود؟ 49
- پیامبر از روش موسی پیروی می کند 50
- چگونه پیامبر این پیمان را با خود بست؟ 50
- وزارت،فداکاری و سازندگی 51
- نتیجه مشورت در خانه پیامبر (ص) 52
- فصل ششم 54
- جان نثار و مورد اعتماد پیامبر (ص) 55
- سومین مساله مهم 55
- چرا پیامبر علی را برای فدا شدن انتخاب کرد؟ 56
- هدف از تکلیف ادای امانتها 57
- خبری که خود یک معجزه بود 57
- تاریخ زندگی علی سرشار از فداکاری است 58
- علی (ع) به شهادت علاقه مندتر بود تا زندگی 58
- نقش علی (ع) در ایجاد دولت اسلامی 60
- فصل هفتم 60
- کمیت و کیفیت مسلمانان 61
- رسالت و نیروی مخالف آن 61
- در جنگ بدر 63
- فصل هشتم 63
- در احد 65
- فصل نهم 65
- عناصر دفاع در این کارزار 66
- علی و پرچمداران 66
- شکست پس از پیروزی 67
- چه کسی با پیامبر پایدار ماند؟ 67
- پایداری علی با پیامبر (ص) 68
- نتیجه جنگ 69
- در جنگ احزاب 71
- فصل دهم 71
- بت پرستان از حالت محاصره به تهاجم تغییر جهت می دهند 72
- بنی قریظه پیمان شکنی می کنند 72
- علی خطر جدید را تحمل می کند و بعد آن را از بین می برد 73
- عمرو بن عبدود 73
- از جمله مؤمنان کسانی بودند که توکل به خدا اراده آنان را قویتر کرد 73
- عناصر دفاعی اسلام 74
- نعره کشیدن و سپس فرود آمدن از مرکب 74
- جنگ خندق و جنگ اخیر[کانال سوئز] 76
- فصل یازدهم 77
- در خیبر 77
- جنگ خیبر جنگ مذهبی نبود 78
- عناصر دفاع اسلامی 79
- شهادت پیامبر (ص) درباره علی (ع) 80
- صاحب نقش اصلی 80
- تنها راه حل قطعی 82
- دو معجزه ای که بروز کرد 82
- حدیث مرغ بریان 83
- خدا و پیامبرش علی را دوست می دارند 83
- فصل دوازدهم 85
- پیامبر، برادریش را با علی به مسلمانان اعلان می فرماید 85
- مقصود از برادری میان پیامبر و علی چیست؟ 87
- همسر بانوی زنان 88
- خانواده ای که خداوند فضیلتش را ستوده است 89
- فصل سیزدهم 91
- جایگاه علی در قرآن در رابطه با پیامبر (ص) 91
- بحث و گفتگوی میان امام رضا (ع) و مامون 92
- فصل چهاردهم 94
- زمامدار مسلمانان پس از پیامبر (ص) 94
- ایمنی از گمراهی برای امت و حدیث ثقلین 95
- روایتی را که ابن هشام نقل کرده است 96
- چرا پیامبر (ص) با نوشته،به همان صراحت گفتار، (خلافت علی) را مسجل نکر د؟ 97
- فرد شایسته رهبری در خاندان پیامبر (ص) 97
- فصل پانزدهم 98
- تصمیم پیامبر (ص) اجرا نشد 98
- وصیتنامه مکتوب در مورد کارهای مهم ضروری است 99
- گفتگوی عبد الله بن عمر با پدرش 100
- آگاهی پیامبر (ص) نسبت به خطرهای آینده،وصیتنامه کتبی را ضرورت می بخشد 100
- ابو بکر وصیتنامه کتبی از خود به جا می گذارد 100
- پیامبر (ص) هر وقت مدینه را ترک می کرد،جانشین می گذاشت 101
- پیامبر خواست وصیتی بنویسد ولی مانع شدند 102
- این حادثه عجیب پرسشهایی را برمی انگیزد 103
- این مخالفت به دلیل کم کردن زحمت پیامبر نبود 104
- پیامبر می خواست درباره چه چیز وصیت کند؟ 105
- آیا مقصود علی بود؟ 106
- آن رهبر مورد نظر کیست؟ 106
- پیامبر قصد داشت که برای امت امامی تعیین کند 106
- عمر خود علت مخالفتش را توضیح می دهد 107
- این عوامل باعث جواز مخالفت با پیامبر نمی شود 109
- چه عاملی این صحابی بزرگ را به مخالفت با پیامبر (ص) کشاند؟ 110
- چرا پیامبر (ص) با وجود مخالفت وصیت خود را ننوشت؟ 115
- چگونه وصیت پیامبر (ص) باعث ایمنی از گمراهی است؟ 116
- پشتوانه ای در مقابل اختلافهای سیاسی و قبیله ای 116
- پشتوانه ای بر ضد گرایشهای مختلف 117
- پی نوشتها 119
- فصل شانزدهم 123
- خلافت ابی بکر 123
- بخش دوم: امام (علی ع) در دوران خلفای سه گانه 123
- احادیثی که با این حدیث هماهنگ نیستند 126
- آیا پیامبر مایل بود که ابو بکر را جانشین خود قرار دهد؟ 128
- آیا آن بیعت،قانونی و مشروع بوده است؟ 130
- قریش و امامت 132
- پی نوشتها 137
- فصل هفدهم 141
- موضع علی (ع) نسبت به بیعت 141
- فصل هجدهم 144
- ابو بکر،عمر را جانشین خود قرار می دهد 145
- در عهد عمر 147
- فصل نوزدهم 147
- سیاست خارجی 147
- سیاست عمر در مورد توده مسلمانان 148
- سیاست عمر در مورد خانواده خود 148
- سیاست داخلی 148
- سیاست عمر در مورد اصحاب 148
- سیاست عمر نسبت به خاندان پیامبر (ص) 149
- اعجاب عمر نسبت به دانش علی (ع) 149
- مشاجره عمر با ابن عباس 151
- ابعاد مختلف سیاست عمر 152
- نفوذ عمر در زمان ابو بکر 152
- برتری دادن در پرداخت مقرری 153
- تاثیر سیاست عمر در آینده سیاسی اسلام 153
- در دوران پیامبر (ص) 153
- طبقه ممتاز 154
- گماردن بنی امیه 155
- عمر کانونهای قدرت را به دست آزمندان می سپارد 155
- ظهور معاویه در روزگار عمر 156
- معنی سخنان پیامبر (ص) درباره بنی امیه 157
- حکومت بنی امیه،سرنوشت محتوم نبود 157
- پی نوشتها 158
- فصل بیستم 161
- شورا 161
- ابو عبیده و سالم نسبت به علی (ع) چه موضعی داشتند؟ 163
- تمایلات اعضای شورا 164
- آیا خلافت برای غیر قرشی است؟ 164
- او انصار را از حق انتخاب محروم داشت 164
- چرا خلیفه به اعضای شورا دستور نداد تا با گروه برادر پیامبر (ص) همراه باشند ؟ 165
- عبد الله بن عمر 165
- تهدید مخالف،به قتل 166
- رؤیاهای خلیفه و عبد الرحمان 167
- شرط عبد الرحمان 168
- چیزی که به سود عبد الرحمان بدان استدلال می شود کرد 169
- آن شرط ابزاری بود برای رهایی از علی (ع) 169
- نمونه بودن علی (ع) در مساله شورا 171
- طبقه جدید 173
- از دست رفتن آخرین فرصت 174
- پی نوشتها 175
- در عهد عثمان 177
- فصل بیست و یکم 177
- پیشدستی در مخالفت 178
- اجرای طرح و نقشه اموی 180
- معاویه در شام 181
- عبد الله بن ابی سرح در مصر 181
- ولید بن عقبه در کوفه 182
- عبد الله بن عامر در بصره 183
- عثمان و روش شیخین 184
- اوجگیری مخالفت با خلیفه 187
- از نتایج سیاست مالی خلیفه 187
- دو عضو دیگر شورا 188
- ام المؤمنین 188
- اشاره 189
- عمرو بن عاص 189
- اصحابی که چشمداشتی نداشتند 189
- ابوذر 190
- عمار بن یاسر 191
- عبد الله بن مسعود 191
- خارج شهر مدینه 192
- شروع مخالفت در کوفه 193
- مخالفان تبعید می شوند 193
- منطق معاویه 194
- مردم نام علی را به زبانها آوردند 195
- مشکلی که علی (ع) با آن مواجه است 196
- علی (ع) تصمیم می گیرد تا مشکل را حل کند 196
- علی (ع) بین نهضت کنندگان و خلیفه وساطت می کند و موفق می شود 197
- طلحه،علیه عثمان توطئه می کند و علی (ع) توطئه را می خواباند 198
- مروان خلیفه را از تصمیم خود منصرف می کند 198
- امویان خویشاوند خود را تنها می گذارند 199
- علی بر خلیفه در محاصره،آب می رساند 199
- مردم مدینه از خلیفه دفاع نکردند 199
- این پایان غم انگیز چه چیز را روشن کرد؟ 200
- دفاع علی (ع) و فرزندانش از عثمان 200
- پی نوشتها 201
- بخش سوم: امام در دوران خلافت خویش 206
- فصل بیست و دوم 206
- فصل بیست وسوم 214
- جنگ بصره 214
- محتوای توافق 215
- مسیر حرکت امام (ع) 217
- آزمایشی که در گذشته نظیر نداشت 217
- ابو موسی اشعری 219
- ابو موسی میان قرآن و حدیث فرق نمی گذاشت 221
- کلید حل مشکل 222
- تلاشهای صلح 224
- جنگ 225
- تحت رهبری ام المؤمنین 227
- مسؤولیت رهبران سه گانه 229
- نتیجه گیری 232
- پی نوشتها 233
- افسانه توطئه 237
- قسمت اول 237
- فصل بیست و چهارم 237
- قسمت دوم 240
- آیا عبد الله بن سبایی وجود داشته است؟ 242
- چه کسی قائل به رجعت است؟ 244
- منشا افسانه سبایی 244
- عایشه نامی از ابن سبا به میان نیاورده است 247
- معاویه از ابن سبا نامی نبرده است 247
- پی نوشتها 248
- جنگ صفین 250
- فصل بیست و پنجم 250
- 2 -ایده آلیسم و ماکیاولیسم 253
- 3 -کوششهای صلح به شکست می انجامد 254
- 5 -توطئه ای بزرگ 256
- 6 -داوران 258
- خوارج 261
- فصل بیست و ششم 261
- قسمت اول 261
- قسمت دوم 263
- شهادت1 266
- فصل بیست و هفتم 266
- چرا پیامبر (ص) مبارزه با خوارج را به امام (ع) توصیه کرد؟ 267
- نتایج این جنگ چه بود؟ 267
- قسمت اول 270
- امام (ع) پیروان خود را در برابر مسؤولیتشان قرار می دهد 270
- قسمت دوم 272
- پی نوشتها 275
- فصل بیست و هشتم 276
- فصل بیست و نهم 280
- توضیح 282
- هشدارهای پیامبر (ص) خود دلیل بر آن است 284
- 3 -آیا حکومت بنی امیه امری اجتناب ناپذیر بوده است؟ 287
- پی نوشتها 288
- فصل سی ام 289
- آیا برخورد امام (ع) با حکومت همانند یک حاکم بود؟ 289
- چرا امام (ع) اصحاب را وادار به بیعت نکرد؟ 290
- چرا امام (ع) نبرد صفین را دنبال نکرد؟ 291
- چرا امام (ع) مانع رفتن طلحه و زبیر به مکه نشد؟ 291
- برای چه اشعث را مجازات نکرد؟ 291
- چرا امام (ع) پایبند قراردادی شد که از روی جبر پذیرفته بود؟ 292
- چرا امام (ع) مدت حکمیت را طولانی تعیین کرد؟ 293
- چرا حکومت امام (ع) ادامه نیافت؟ 295
- فصل سی و یکم 295
- حسادت قریش 297
- سپاه اسامه 298
- قریش نفوذ و کینه خود را حفظ می کند 298
- وصیتی که نوشته نشد 299
- موضع دو خلیفه نسبت به علی (ع) 299
- نفوذ روزافزون قریش و افول ستاره امام (ع) 299
- دست به دست شدن خلافت 299
- بقای معاویه در پست استانداری 300
- نام امام (ع) از زبانها می افتد 300
- امویها در دستگاه دولت 300
- شورا خلافت را در اختیار بنی امیه قرار می دهد 301
- پرده آهنین 301
- اما نتیجه اول عبارت است از بالا رفتن ناگهانی نیروی بنی امیه 301
- قبیله ای بودن بافت جامعه 302
- آخرین فرصت 303
- امام ناچار به قبول خلافت شد 303
- مزاحمانی تازه 303
- سرکشان قریش 304
- کینه ها به جوش می آید 304
- پرهیزکارانی که امام (ع) را خوار و تنها گذاشتند 304
- پرهیزکاران تشنه خلافت 305
- امام (ع) جای سرزنش ندارد بلکه سزاوار تحسین است 306
- بخش چهارم 310
- فصل سی و دوم 310
- 2 - طبیعت اصول اسلامی با انتخاب سازگار نیست 314
- اشاره 314
- قوانین اسلامی قوانینی اصلاحی است 316
- قسمت اول 320
- قسمت دوم 322
- پی نوشتها 324
- فصل سی و سوم 327
- آیا آنچه باید بشود،شد؟... 327
- علی (ع) دروازه شهر علم پیامبر (ص) است 328
- حدیث مشورتی یوم الدار 329
- فصل سی و چهارم 329
- حدیث منزلت 331
- قسمت اول 331
- فصل سی و پنجم 331
- قسمت دوم 335
- پی نوشتها 336
- حدیث ادا و تبلیغ رسالت 339
- فصل سی و ششم 339
- حدیث ثقلین 343
- فصل سی و هفتم 343
- قسمت اول 343
- قسمت دوم 346
- شیعه در مورد امامت،اعتقاد به وراثت ندارد 348
- اهل سنت از شیعه در اعتقاد بر موروثی بودن امامت جلوتر است 349
- رهبری در فقه بتنهایی،نمی تواند تضمینی در مقابل گمراهی باشد 349
- پی نوشتها 352
- فصل سی و هشتم 354
- حدیث ولایت 354
- معنای حدیث غدیر 357
- ولی و مولا 358
- اولی 359
- آیه تبلیغ 360
- مضمون پیام 361
- این پیام هیچ ارتباطی به اهل کتاب نداشت 362
- چرا پیامبر (ص) نفرمود،علی (ع) فرمانروا،یا خلیفه من و یا پیشوای شماست ؟ 364
- پی نوشتها 366
- خاتمه 369
- اشاره 369
- باید مسلمانان بپذیرند که این حق را دارند با هم اختلاف نظر داشته باشند 370
- در مورد این اختلاف،باید به کتاب خدا و سنت پیامبر (ص) مراجعه کنیم 371
- اصول تفاهم 373
- بعضی از اصحاب شیعه (پیرو) علی بودند،و پیامبر آنان را دوست می داشت 374
- قانونی بودن خلافت انتخابی و پیآمد ناپسند آن 375
- لزوم پیروی از مکتب اهل بیت (ع) 376
- چرا دانشمندان مطابق روایات اهل البیت عمل نمی کنند؟ 379
- فتوای شیخ الازهر 381
- پیروی از مذهبی خاص ضرورت ندارد 383
- تقدیم به پیشگاه امام خمینی 383
- پی نوشتها 384
(ص) و پیروزی او در آن برهه از زمان وابسته به آن بود مرهون علی و مبارزه های اوست.
(2) اما دومین افتخار،عبارت است از وابستگی پایداری دولت اسلامی به وجود او.اگر دشمنان اسلام از نظر قوای نظامی پیروز می شدند و قادر به نابود کردن آن نیروی نو پا می گردیدند، ممکن نبود دولت اسلامی پا بگیرد و چون مبارزه های علی در سنگین کردن کفه نیروی جدید در میدانهای جنگی که میان پیامبر و دشمنانش اتفاق افتاد،تاثیری آشکار داشت،پس حق این است که مبارزه های او را یکی از عوامل اساسی بر پایی حکومت اسلامی بدانیم.و چه سخن درستی گفته است عمر بن خطاب در ایام خلافتش،آن جا که مردی علی را متهم به خودخواهی کرد;عمر رو به او کرد و گفت:«به خدا سوگند اگر شمشیر او نبود،اساس اسلام استوار نمی شد» (9) .
شجاعتی فوق العاده،که بر پایه اخلاصی بی نظیر استوار بود
شجاعت و نیروی جسمانی فوق العاده علی اگر با اخلاص بی نظیر و بینش عمیق که مشکلات اصلی را روشن می ساخت،همراه نبود،امکان نداشت،زره محافظی برای پیامبر (ص) و دوام اسلام باشد و رشد حکومت اسلامی را به وجود خود وابسته سازد.
بسا مردان نیرومندی که از نیرو و شجاعت زیادی برخوردار بودند ولی دستشان از ناخت حق و یا اخلاص به او خالی بود،و لذا نیرویی را که به آنان داده شده بود در راه نصرت باطل و مبارزه با حق،صرف کردند،و یا در خودپرستی خود ماندند و تمام کوشش خود را در راه عظمتی ناچیز و یا موضوعی بی ارزش به کار بردند.
اما علی (ع) از آن افراد کم نظیر است که خود در بعضی کلماتش این قبیل افراد را توصیف کرده است و می گوید:«علم و دانش با بینش
واقعی یک جا به آنان رو آورده است،و از روح ایمان و یقین برخوردارند،آنچه را اشخاص ناز پرورده،سخت و دشوار می شمرند،آنان سهل و آسان می دانند،و با آنچه نادانان از آن دوری می کنند خو گرفته اند،و با آن انس دارند،با بدنهایی در دنیا زندگی می کنند که روحهای آنها به جای بسیار بلند وابسته است،آنان در روی زمین نمایندگان خدا و دعوت کنندگان مردم به سوی دین خدایند» (10) .
از آغاز کودکی برای هر کار طاقت فرسا آماده بود
اگر بقای اسلام و پیشرفت حکومت اسلامی مرهون جهاد علی از هنگام رسیدنش به حد بلوغ است برای این است که او از آغاز کودکی برای چنان افتخاری آماده بوده است.براستی او تنها کسی است که به افتخار همبستگی وجودش با وجود پیامبر گرامی،نایل آمد،زیرا در کودکیش مورد توجه پیامبر بود و او را مجذوب خود کرد،و عقل رشید و پاک و سرشت تابناک او را متوجه ذات حق تعالی کرد،و او را از چشمه سار علم،ایمان،حکمت و پاکیش سرشار فرمود.