- فصل اول: مفاهیم 2
- اشاره 2
- خمس 3
- تعریف مالیات 3
- تفاوت خمس با مالیات های دولتی1 4
- تفاوت خمس با زکات 5
- فصل دوم: خمس در قرآن 6
- اشاره 6
- تاریخ و شأن نزول 7
- اشاره 7
- 1. منظور از «ما غنمتم» چیست؟ 8
- 2. منظور از «ذی القربی» کیست؟ 10
- 3. یتیمان، مسکینان و در راه ماندگان چه کسانی هستند؟ 11
- فصل سوم: خمس در روایتها 12
- 4. ایمان کامل منوط به انجام همه تکالیف است1 12
- اشاره 15
- فصل چهارم: خمس از دیدگاه اهل سنت 15
- 1. منابع خمس 16
- 2. موارد مصرف خمس 17
- فصل پنجم: محورهای برنامه ای 18
- اشاره 18
- دلیل های واجب بودن خمس 19
- اشاره 20
- فلسفه و آثار خمس 20
- اشاره 20
- الف) گرامی داشت پیامبر اکرم صلی الله علیه و آله ، اهل بیت علیهم السلام و خویشان آنها 20
- 1. آثار اجتماعی 20
- ب) پشتیبانی از حکومت اسلامی 22
- ج) تأسیس حوزه های علمیه 23
- د) رفع اختلاف طبقاتی 24
- ه) انجام کارهای دارای منفعت عمومی 25
- الف) رشد معنوی 26
- ب) تزکیه اموال و کلید رزق 26
- اشاره 26
- 2. آثار فردی 26
- ج) پاک شدن گناهان و ذخیره آخرت 28
- د) حفظ آبرو در برابر مخالفان 28
- ه) مشمول دعای امام شدن 29
- و) ایجاد نظم مالی 29
- پی آمدهای نپرداختن خمس 30
- ز) جلوگیری از تجمل در زندگی 30
- ط) ارتباط حقیقی با امام زمان[ 30
- ح) عنایت های ویژه 30
- 1. غنیمت ها 32
- منابع خمس 32
- اشاره 32
- 2. معادن 33
- 5. منفعت کسب 34
- 4. غَوْص 34
- 3. گنج 34
- 6. زمینی که کافر ذمی از مسلمان بخرد 35
- 7. مال حلال مخلوط به حرام 35
- گیرنده خمس 36
- موارد مصرف خمس 37
- امتیازهای پرداخت خمس به ولی فقیه یا مجتهد جامع الشرایط1 41
- آداب پرداخت1 41
- اشاره 45
- آسیب شناسی و موانع پرداخت خمس 45
- اشاره 45
- 1. جهل 45
- وظیفه فرد 46
- وظیفه خانواده 47
- وظیفه حوزه های علمیه و روحانیت 48
- وظیفه نهادهای آموزشی 49
- 2. رخنه شبهه ها 49
- 3. بخل 52
- 4. کلاه شرعی 53
- 5. محسوس نبودن آثار پرداخت خمس 54
- فصل ششم: باید ها و نبایدهای برنامه سازی 55
- فصل هفتم: راهکارهای پرداختن به خمس در برنامه های رسانه 59
- اشاره 59
- الف) ساختار دراماتیک 60
- ب) زیرنویس ها، پلاتو و پیام مجری 62
- ج) گفتوگوهای مردمی 63
- د) پاسخ به شبهه ها 64
- اشاره 70
- فصل هشتم: داستانهای خمس 70
- عنایت ویژه 71
- شبکه مخفی 71
- خمس، حافظ مسلمانان 72
- اعتراض مادر شیخ انصاری 73
- شیخ انصاری و مادرش 74
- وجوه شرعی در نظر شیخ انصاری 75
- چادرشب 76
- زهد علامه طباطبایی رحمه الله 77
- بر ما منتی ندارید 78
- آیت الله سید محمد باقردُرچهای 78
- توجه امام زمان[ به پرداخت کننده خمس 79
- کتاب نامه 81
ب) تزکیه اموال و کلید رزق
خداوند در قرآن می فرماید: «وَکُلُواْ مِمَّا رَزَقَکُمُ اللّهُ حَلاَلاً طَیِّبًا؛ و از آنچه خداوند روزی شما کرده است، حلال و پاکیزه بخورید». (مائده: 88)
از این آیه به دست می آید که آنچه در اختیار آدمی است، حلال و پاک نیست؛ زیرا ممکن است حقوق مردم یا حقوق الهی در آن باشد که باید نخست ادا شود، سپس می توان در آن مال، تصرف کرد. از جمله این حقوق، خمس است که آیه صریح قرآن آن را بر انسان ها واجب کرده است. بنابراین، کسانی که به مال ایشان خمس تعلق گرفته است، نمی توانند در مال خود تصرف کنند و تنها با پرداخت خمس، مال آنها حلال خواهد شد.
امام صادق علیه السلام در همین باره می فرماید:
اِنی لَآخِذٌ مِنْ احَدِکم الدِّرْهم وَ انی لَمِنْ اکثر اهل المدینه مالاً ما اُرید بذلک اِلّا اَن تُطَهِّروا.(1)
همانا من از هرکدام شما درهم می گیرم، درحالیکه از ثروتمندان اهالی مدینه هستم؛ از این گرفتن قصدی ندارم جز اینکه شما پاکیزه شوید.
مقصود حضرت از این بیان آن است که گرفتن مال (خمس) سبب پاکیزه و حلال شدن مال (دارایی) خواهد شد.
همچنین در کتاب «کافی» آمده است که گروهی از مردم خراسان از امام رضا علیه السلام درخواست کردند که ایشان را از پرداخت خمس معاف فرماید. حضرت در جواب فرمود: «این چه نیرنگی است؟ به زبان با ما اظهار دوستی و اخلاص می کنید، حال آنکه حقی را که خداوند برای ما
1- وسائل الشیعه، ج9، ص484.