کنز المرام فی اعمال شهر الصیام صفحه 195

برخی از مفسران گفته اند که نخستین آیات الهی در شب قدر نازل شده و بقیه به تدریج در طول عمر مبارک پیامبر اکرم نازل شده است.(1)

علامه طباطبایی به شدت آن را رد کرده است.(2)

شیخ صدوق نظر دیگری ابراز کرده، فرموده: نزول قرآن در شب قدر کامل شده است.(3) فیض کاشانی آن را پسندیده و بر آن صحّه گذاشته است.(4)

برخی از معاصران در جزوه ای که در نقد علامه طباطبائی نوشته اند، نظر فیض کاشانی را پسندیده اند و چنین نتیجه گرفته اند که :

به ناچار باید بپذیریم که با نزول پنج آیه از اول سوره علق، نزول قرآن در شب قدر تحقق یافته، ولی نبوت در ماه رجب محقق گردیده است و بین تحقق بعثت در ماه رجب و نزول نخستین آیات وحی در شب قدر منافاتی نیست.(5)

علامه مجلسی احتمال داده که یکبار به صورت یکجا بر پیامبر اکرم صلی الله علیه و آله وسلم نازل شود، سپس به صورت تدریجی براساس مصالح نازل گردد.(6)

برخی دیگر از معاصران گفته اند: شاید منظور از نزول تدریجی قرآن و نزول آن در شب قدر این باشد که همه قرآن در شب قدر نازل شده، ولی نه در یک شب، بلکه در شبهای قدر در طول بعثت پیامبر اکرم صلی الله علیه و آله ، یعنی در بیست و سه سال، ولی در شبهای قدر آن.(7)

جایگاه شب قدر

روایات واصله در عظمت شب قدر بسیار فراوان است که به برخی از آنها اشاره می کنیم:

ابن عباس از رسول اکرم صلی الله علیه و آله وسلم روایت کرده که فرمود: فرشتگانی که در «سدره

1- محمد رشید رضا، المنار، ج2، ص161.
2- علامه طباطبائی، المیزان، ج2، ص16.
3- شیخ صدوق، الفقیه، ج2، ص61.
4- فیض، الصافی، ج1، ص103.
5- دوزدوزانی، دروس فی تفسیر القرآن، ص78.
6- مجلسی، کتاب الاربعین، ص566.
7- شربیانی، مقدمه غالیه فی التفسیر، ص81.