- بخش اول: نقش ماه رمضان در تربیت و سازندگی انسان 2
- فلسفه روزه از دیدگاه اسلام 2
- اشاره 2
- اشاره 5
- فواید روزه 5
- روزه عامل باز دارنده از گناه 7
- نقش روزه در تقویت اراده 8
- صفا و پاکی دل 9
- روزه و صبر 11
- روزه و قناعت 12
- همدردی با فقیران 13
- نظم و انضباط 14
- شبهای قدر 17
- ماه مبارک رمضان در کلام امام راحل رحمه الله 19
- اشاره 19
- میهمانی خدا غیر از میهمانی دیگران است 20
- راه ورود به ضیافت الله 20
- ماه رمضان ماه اصلاح نفس 21
- مبارک بودن ماه رمضان به چیست؟ 21
- لیله القدر 22
- اهمیت دعا در ماه مبارک رمضان 22
- روز قدس 23
- یک تذکر 23
- اشاره 25
- بخش دوم: رمضان در فرهنگ مردم 25
- نظافت اماکن عمومی 26
- نظافت و خانه تکانی 26
- فصل اول: استقبال از ماه مبارک رمضان 26
- اشاره 26
- تهیه مایحتاج ماه مبارک رمضان 27
- مراسم آشتی کنان قبل از ماه رمضان 28
- اعزام مبلغان مذهبی به شهرها و آبادیها 29
- پیشواز 29
- رؤیت هلال در شب اول ماه رمضان 30
- روشهای بیدار شدن در سحر 31
- فصل دوم: تغییرات در زندگی و اعمال روزه داران 34
- اشاره 34
- ختم قرآن 34
- افطاری دادن 35
- بخش سوم: نقش دعا در پرورش روح و روان 36
- اشاره 36
- ب: حضرت نوح(ع): 38
- الف: حضرت آدم(ع): 38
- ج: حضرت ابراهیم(ع): 38
- دعای پیامبران 38
- اشاره 38
- د: حضرت سلیمان(ع): 39
- ه: حضرت یونس(ع): 39
- ز: حضرت موسی(ع): 40
- و: حضرت یوسف(ع): 40
- الف: اهمیت دعا 41
- اشاره 41
- اشاره 41
- آداب دعا در قرآن 41
- ح: حضرت زکریا(ع): 41
- دعا در کلام معصومان(ع) 41
- 3 _ مخ و مغز عبادت 42
- 2 _ برترین عبادت 42
- 1 _ کلید خزائن الهی 42
- 8 _ برنده تر از نوک نیزه 43
- 7 _ محبوبترین عمل در روی زمین 43
- 4 _ کلید رستگاری 43
- 6 _ اسلحه انبیاء و مؤمنان 43
- 5 _ کلید رحمت و چراغ تاریکی ها 43
- 9 _ برگرداننده قضای حتمی 43
- 10 _ درمان هر درد 44
- 11 _ وسیله دفع بلاها 44
- دعا از نگاه اندیشمندان غیر مسلمان 45
- 13 _ وسیله تقرب به خدا 45
- 12 _ وسیله دفع اندوه 45
- دعای افتتاح یا ورود به ماه مبارک رمضان 47
- دعا زیباترین زمزمه بندگی 47
- اشاره 47
- الف: ستایش خدا و علل و عوامل آن 47
- حمد برای هدایت 47
- حمد برای اعطای دین 48
- حمد برای ماه رمضان 48
- 1 _ شهر الله 49
- 2 _ شهر رمضان 49
- 3 _ شهر الصیام (ماه روزه) 50
- 4 _ شهرالاسلام 50
- 5 _ شهر الطهور (ماه پاکی) 50
- 7 _ شهر القیام (ماه به پا خاستن و عبادت کردن) 51
- 6 _ شهر التمحیص (ماه تزکیه یا امتحان) 51
- ماه نزول قرآن 52
- 2 _ حجتهای روشن و قاطع از هدایت 52
- 1 _ هدایت برای همه انسانها 52
- 3 _ جدا کننده حق از باطل 52
- فضایل رمضان 53
- شب قدر در ماه رمضان 54
- ب: درودها و درخواستها 55
- بخش چهارم: دعاها و پیام ها 68
- اشاره 68
- دعای روز اول: 68
- اشاره 68
- اهمیت و فلسفه روزه: 69
- الف: روزه واقعی: 69
- وجوب روزه: 69
- آثار و برکات روزه 70
- نشانه های غفلت: 71
- ب: هشیاری از غفلت 71
- عوامل غفلت 72
- درمان غفلت: 74
- اشاره 76
- دعای روز دوم: 76
- عظمت قرآن: 76
- فضیلت تعلیم و تعلم و حفظ قرآن 78
- دعای روز سوم: 82
- اشاره 82
- نادانی در روایات: 83
- اشاره 86
- ضرورت استغفار: و ان اِستَغفِروا رَبَّکُم ثُمَّ تُوبُوا اِلَیه1 86
- دعای روز چهارم: 86
- دعای روز ششم: 88
- اشاره 91
- دعای روز هفتم: 91
- نقش و اهمیت زبان: 91
- دعای روز هشتم: 95
- اشاره 95
- آثار و نتایج سرپرستی یتیمان 96
- دعای روز نهم: 97
- اشاره 100
- دعای روز دهم: 100
- موجبات و آثار و نتایج توکل 101
- توکل چیست؟ 101
- اشاره 103
- دعای روز یازدهم 103
- اوصاف محسنین در قرآن 103
- اهمیت و فضیلت قناعت: 107
- اشاره 107
- دعای روز دوازدهم: 107
- دعای روز سیزدهم: 109
- اشاره 109
- کاربرد صبر 110
- دعای روز چهاردهم 112
- زمان توبه و برخی از شرایط آن 112
- اشاره 112
- «علامت خاشعان»: 114
- اشاره 114
- دعای روز پانزدهم: 114
- نیکان در قرآن 116
- دعای روز شانزدهم: 116
- اشاره 116
- اشاره 118
- اقسام آرزو 118
- دعای روز هفدهم: 118
- قلب در روایات 121
- اشاره 121
- دعای روز هیجدهم: 121
- اشاره 125
- دعای روز نوزدهم: 125
- اقسام هدایت 126
- دعای روز بیستم: 130
- شرایط ورود به بهشت 130
- اشاره 130
- دعای روز بیست و یکم: 132
- اشاره 132
- شیطان و انسان 132
- اشاره 136
- دعای روز بیست و دوم: 136
- توفیق از زبان امیرالمؤمنین(ع) 136
- هدف از امتحان: 139
- اشاره 139
- دعای روز بیست و سوم: 139
- انواع بندگی: 142
- اشاره 142
- دعای روز بیست و چهارم: 142
- دعای روز بیست و پنجم: 144
- اشاره 144
- ویژگیهای دوستان خوب: 145
- نشانه های دوستان بد 147
- دعای روز بیست و ششم: 150
- دعای روز بیست و هفتم: 153
- آثار و فضیلت های شب قدر 153
- اشاره 153
- دعای روز بیست و هشتم: 155
- اشاره 155
- مستحبات در آیات و روایات 155
- آثار تهمت و بهتان 158
- دعای روز بیست و نهم: 158
- اشاره 158
- دعای روز سی ام: 160
- حق پیامبر صلی الله علیه و آله و اهل بیت(ع) 160
- اشاره 160
- بخش پنجم: مروری بر مناسبتهای ماه رمضان 162
- شب اول 162
- اشاره 162
- روز اول 163
- روز دوم 165
- روز سوم 166
- روز ششم 167
- روز چهارم 167
- روز هفتم 168
- روز نهم 169
- روز دهم 170
- روز دوازدهم 170
- روز سیزدهم 171
- روز چهاردهم 172
- روز پانزدهم 173
- شب هفدهم 174
- روز هفدهم 175
- شب نوزدهم 176
- روز هیجدهم 176
- روز بیستم 177
- شب بیست و یکم 178
- روز بیستم و یکم 179
- روز بیست و دوم 179
- شب بیست و سوم 180
- روز بیست و ششم 181
- شب بیست و هفتم 182
- 1 _ احسانهای بی دریغ خداوند 184
- بخش ششم: وداع با ماه مبارک رمضان 184
- الف: اوصاف و نعمتهای پروردگار و نکاتی پیرامون رمضان 184
- اشاره 184
- اشاره 184
- 2 _ گشودن باب توبه 186
- 3 _ تجارت بندگان و سود و رستگاری تضمین شده. 187
- 4 _ راهنمایی از غیب 189
- اشاره 190
- ب: به یاد عزیزی که می رود 190
- 5 _ رمضان، عطیّه ای الهی 190
- سلامهای بستگانه در مراسم تودیع 192
- ج: درخواستها 200
- اشاره 207
- بخش هفتم: تا ژرفای نیاز 207
- روز اول 207
- روز سوم 208
- روز دوم 208
- روز پنجم 209
- روز چهارم 209
- روز ششم 210
- روز هفتم 210
- روز هشتم 211
- روز نهم 211
- روز دهم 212
- روز یازدهم 212
- روز دوازدهم 213
- روز سیزدهم 213
- روز چهاردهم 214
- روز پانزدهم 215
- روز شانزدهم 216
- روز هیجدهم 217
- روز هفدهم 217
- روز نوزدهم 218
- روز بیستم 218
- روز بیست و دوم 219
- روز بیست و یکم 219
- روز بیست و سوم 220
- روز بیست و چهارم 221
- روز بیست و پنجم 221
- روز بیست و هفتم 222
- روز بیست و ششم 222
- روز سی ام 223
- روز بیست و نهم 223
- بیست و هشتم 223
رؤیت هلال در شب اول ماه رمضان
رؤیت هلال در شب اول ماه رمضان
در گذشته مردم ماه مبارک رمضان را با رؤیت هلال آغاز می کردند. مگر آنکه سی روز بودن شعبان قطعی می شد یا حاکم شهر، روز آغاز ماه را تعیین و مردم رابه روزه گرفتن حکم می کرد.
اگر بنابر دیدن ماه بود؛ در صورتی که شب از نیمه می گذشت و دیدن ماه ثابت و معلوم می گشت به وسیله نواختن نقاره دیدن ماه را اعلام می کردند. چنانچه تا سحر دیدن ماه ثابت نمی شد مردم سحری می خوردند و روزه می گرفتند تا اگر ماه رمضان آغاز شده باشد از تکالیف دینی غافل نمانند اگر تا قبل از ظهر اطلاع می یافتند که ماه رمضان آغاز نشده است روزه را می شکستند در غیر اینصورت روزه را ادامه می دادند.(1)
از عقاید مردم در مورد دیدن ماه نو آن است که به محض رؤیت ماه چشمشان را می بندند و سعی می کنند روی قرآن یا نام خدا یا ظرف آب یا سبزه بگشایند و صلوات بفرستند. همچنین عقیده دارند در لحظه دیدن ماه نو هر حاجتی از خداوند طلب کنند بر آورده خواهد شد.
در جهرم فارس مردم برای دیدن ماه نو به «کوه البرز» که مشرف به شهر است می روند و با دیدن ماه چشمشان را می بندند و آن را روی انگشتر فیروزه یا درخت سبز یا آب روان یا قرآن می گشایند.
1- روزه یاد شده را به عنوان روزه واجب و به نیت روزه اول ماه رمضان به حساب نمی آوردند. چون اگر چنین کنند روزه ای حرام خواهد بود.