وضوی پیامبر صلی الله علیه و آله صفحه 518

یُحْدِث» (این وضوی کسی است که حدث پدید نیاورد) سؤال شد و راوی پرسید که : کدام «حدث» بالاتر از «بول» (ادرار) است ؟ امام علیه السلام فرمود :

إنّما یَعْنی بذلک التَعدّی فی الوضوء ، أن یَزیدَ عَلَی حَدِّ الوضوء ؛(1)

مقصود آن حضرت ، تعدی در وضوست ؛ اینکه شخص بر حَدِّ وضو بیفزاید .

کُلَینی _ به سندش _ از حَمّاد بن عثمان ، روایت می کند که گفت : نزد امام صادق علیه السلام نشسته بودم ، آبی خواست ، کف خود را پر آب کرد و آن را به صورت فراگیر ساخت ، سپس کفِ [ دست چپ ] خود را پر آب کرد و آن را به دست راستش فراگیر ساخت ، آن گاه کف [ دست راست ] خود را پر آب کرد و آن را به دست چپ فراگیر ساخت .

پس از آن ، سر و پاهایش را مسح کشید و فرمود : «این وضوی کسی است که حدثی پدید نیاورد» آن حضرت از واژه «حدث» تعدی در وضو را در نظر داشت .(2)

و از امام باقر علیه السلام رسیده است که فرمود :

إنّما الوُضوء حَدٌّ مِن حُدود اللّه ، لِیَعْلَمَ اللّهُ مَن یُطیعُهُ وَمَن یُعْصیه وَإنَّ المُؤْمنَ لا یُنَجِّسُهُ شیءٌ ، إنّما یَکْفیه مِثْلُ الدُّهن ؛(3)

همانا «وضو» حدی از حدود الهی است [ خدا با وضو بندگان را می آزماید ] تا بداند چه کسی او را فرمان می برد و چه کسی او را عصیان می ورزد ! مؤمن را چیزی نجس نمی سازد ، او را مانند روغن مالی کردن ، کفایت می کند [ همان اندازه که آب پوست را در بر گیرد ] .

امام باقر علیه السلام در این سخن _ همانند جدش امام علی علیه السلام _ می خواهد به کسانی گوشه

1- 1 . بنگرید به ، معانی الأخبار : 248 ، باب معنی الإحداث فی الوضوء ، حدیث 1 ؛ وسائل الشیعه 1 : 440 ، باب اجزاء الغرفه الثانیه ، حدیث 1165 .
2- 2 . الکافی 3 : 27 ، باب صفه الوضوء ، حدیث 8 ؛ وسائل الشیعه 1 : 437 ، باب استحباب غسل الیدین ... ، حدیث 1148 .
3- 3 . الکافی 3 : 21 ، باب صفه الوضوء ، حدیث 3 ؛ تهذیب الأحکام 1 : 138 ، حدیث 78 .