- پیش گفتار 3
- 1. اهمیت زکات 5
- اشاره 5
- فصل اول: کلیات 5
- 3. پرسش های پژوهش 6
- 4. پیشینه پژوهش 6
- 2. اهداف پژوهش 6
- 5. مفهوم شناسی زکات 7
- 6. زکات در قرآن کریم 9
- فصل دوم: مسائل فقهی زکات 13
- 1. منابع زکات 13
- الف) منابع زکات در فقه شیعه 13
- اشاره 13
- ب) منابع زکات در فقه اهل سنت 15
- اشاره 16
- الف) شرایط اموال مشمول زکات 16
- 2. شرایط زکات 16
- یک _ نصاب محصولات کشاورزی 17
- دو _ نصاب و میزان زکات دام ها (گوسفند، گاو، شتر) 18
- 3. احکام زکات 21
- ب) شرایط زکات دهندگان 21
- اشاره 22
- 4. مصارف زکات 22
- احکام مصرف زکات 25
- 5. وقت پرداخت زکات 25
- 6. مستحبات پرداخت زکات 26
- اشاره 27
- 1. آثار فردی 27
- فصل سوم: آثار پرداخت زکات 27
- اشاره 27
- الف) پاک سازی مال و رشد معنوی زکات دهنده 27
- ب) نزدیکی به پروردگار 27
- د) نشانه ایمان و کام یابی در آزمون الهی 28
- ج) بهره مندی از رحمت ویژه الهی 28
- ه_) درمان بخل 29
- و) پذیرش نماز 30
- ز) برکت در روزی انسان 31
- ح) بیمه اموال 32
- ط) فرونشاندن خشم الهی 32
- ی) تجسم اعمال 33
- 2. آثار اجتماعی 35
- اشاره 35
- الف) تحکیم روابط عاطفی و گسترش تعامل مثبت اجتماعی 36
- ب) پیدایش روحیه همکاری و مشارکت در جامعه 37
- ج) فقرزدایی 37
- الف) رونق اقتصاد در جامعه 38
- 3. آثار اقتصادی 38
- 4. آثار سیاسی 39
- ب) آبادی سرزمین های اسلامی 39
- اشاره 39
- الف) تقویت مشارکت دوستانه دولت و مردم 41
- د) جذب ملت های دیگر به جامعه اسلامی 42
- ج) توان مندی دولت در ریشه کن ساختن فسادهای اجتماعی 42
- ب) اقتدار دولت اسلامی 42
- 5. آثار فرهنگی 43
- 6. پی آمدهای نپرداختن زکات 44
- فصل چهارم: موانع و راه های ترویج زکات 47
- 1. موانع ترویج زکات 47
- اشاره 47
- الف) بخل 47
- اشاره 47
- ب) ناآگاهی افراد درباره زکات 48
- 2. راه های ترویج زکات 49
- الف) تقویت انگیزه های معرفتی و اعتقادی 49
- اشاره 49
- ج) رواج نداشتن فرهنگ زکات در جامعه 49
- د) نداشتن سرپرست فعال 49
- ج) نقش حوزه های علمیه و روحانیان 51
- ب) نقش دولت اسلامی در ترویج فرهنگ زکات 51
- د) نقش آموزش و پرورش در ترویج فرهنگ زکات 51
- اشاره 52
- فصل پنجم: با برنامه سازان 52
- 1. پیشنهادهای برنامه ای 52
- 2. طرح داستان های قرآنی 54
- 3. نمایش های کوتاه 55
- 4. زیرنویس 56
- 6. پرسش های مردمی 60
- 5. گزارش های خبری 60
- 7. پرسش های کارشناسی 61
- کتاب نامه 61
براساس این آیه، گواه مسلمانی مسلمان، عمل به فرمان های الهی، از جمله پرداخت زکات است. مسلمان، با ایمان آوردن به دین اسلام، درحقیقت اعلام می کند که در برابر تمام دستورهای الهی تسلیم است. یکی از دستورهای مالی اسلام، پرداخت زکات است. کسی که شرایط پرداخت زکات را دارد، ولی به وظیفه و تکلیف خود عمل نمی کند، درحقیقت، در این آزمون الهی شکست خورده است؛ زیرا مؤمن با عملش شناخته می شود. امام صادق علیه السلام می فرماید: «اِنَّما وُضِعَتِ الزَّکاهُ اخْتِبار اَلْاَغْنِیاءِ؛ زکات برای آزمایش ثروتمندان قرار داده شده است».(1)
پیامبر گرامی اسلام به حضرت علی علیه السلام فرمود: «نشانه مؤمنان و شیعیان ما سه چیز است: نماز، روزه و زکات».(2)
امام علی علیه السلام نیز می فرماید: «وَ تَمامُ اِسْلامِکُمْ أَداءُ الزَّکاتِ؛ کمال اسلام شما، در پرداخت زکات است».(3)
ه_) درمان بخل
ه_) درمان بخل
یکی از بیماری های روحی بشر که از موانع پرداخت زکات نیز به شمار می رود، بخل است. به فرموده امام صادق علیه السلام: «بخیل واقعی کسی است که زکات واجب اموال خود را نپردازد.»(4) در قرآن کریم، رهایی از حرص و بخل، عامل رستگاری معرفی شده است: «وَ مَنْ یُوقَ شُحَّ نَفْسِهِ فَأُولئِکَ هُمُ الْمُفْلِحُونَ؛ و
1- وسائل الشیعه، ج 9، ص 12.
2- وسائل الشیعه، ج 9، ص 12.
3- وسائل الشیعه، ج 9، ص 22.
4- حسین، نوری طبرسی، مستدرک الوسائل، قم، مؤسسه آل البیت، 1408ه_ .ق، ج 7، ص 15.