بررسی گستره ی فقهی اخذ مال خراج و زکات از سلطان جائر ، اقسام و احکام اراضی صفحه 292

صفحه 292

نمی بینی آن همین است، امّا آیه ی شریفه ی (ما أَفاءَ اللَّهُ عَلی رَسُولِهِ مِنْ أَهْلِ الْقُری)(1) این به منزله ی غنائم است که پدرم آن را می فرمود و برای ما در آن غیر از سهمین که سهم رسول و سهم قربی است نمی باشد، در ما بقی آن ما شریک مردم هستیم.

10. روایت زید الشحام:

وَ [مُحَمَّدُ بْنُ مَسْعُودٍ الْعَیَّاشِیُّ فِی تَفْسِیرِه] عَنْ أَبِی أُسَامَهَ زَیْدٍ عَنْ أَبِی عَبْدِ اللَّهِ(علیه السلام) قَالَ: سَأَلْتُهُ عَنِ الْأَنْفَالِ فَقَالَ: هُوَ کُلُ أَرْضٍ خَرِبَهٍ وَ کُلُّ أَرْضٍ لَمْ یُوجَفْ عَلَیْهَا بِخَیْلٍ وَ لَا رِکَابٍ. (2)

عیاشی در تفسیرش مرسلاً از ابی اسامه زید الشحام نقل می کند که می گوید از خدمت امام صادق(علیه السلام) درباره ی انفال سؤال کردم، فرمودند: آن هر زمین خرابه و هر زمینی است که ایجاف خیل و رکاب در آن نشده است.

بیان سید خویی(قدس سره) در عدم دلالت ارض خربه بر موات بالاصاله

همان طور که بیان کردیم اگر روایات «کُلُّ أَرْضٍ لَا رَبَّ لَهَا» و «ارض خربه» را به روایات «أَرْضٍ مَیْتَه» اضافه کنیم، تعداد روایات زیاد می شود.


1- این که در آیه ی شریفه فرمود (ما أَفاءَ اللَّهُ عَلی رَسُولِهِ مِنْ أَهْلِ الْقُری) و نفرمود «من القری» معلوم می شود اموال منقول و غنائم را بیان می کند، کما این که در این روایت نیز آن را به منزله ی مغنم تفسیر کرده است و شامل اراضی نمی شود. (امیرخانی)
2- وسائل الشیعه، ج 9، کتاب الخمس، أبواب الانفال و ما یختص بالامام، باب1، ح27، ص533 و تفسیر العیاشی، ج2، ص47. در تفسیر عیاشی در ادامه چنین آمده است: «زاد فی روایه أخری عنه غلبها رسول الله(صلی الله علیه و آله)؛ در روایت دیگری اضافه کرد که آن زمین را رسول الله(صلی الله علیه و آله) غلبه کرده است.»
کتابخانه بالقرآن کتابخانه بالقرآن
نرم افزار موبایل کتابخانه

دسترسی آسان به کلیه کتاب ها با قابلیت هایی نظیر کتابخانه شخصی و برنامه ریزی مطالعه کتاب

دانلود نرم افزار کتابخانه