راه سبز: احکام ویژه پسران دوره دبیرستان صفحه 105

8. این را بدانیم که چه بسا گناه کار دارای صفات و اعمال نیک بسیاری نیز باشد.

9. در صورت نیاز، امر به معروف و نهی از منکر را تکرار کنیم.(1) و بدانیم که:

به یکباری نیاید کارها راست

به باید کرد ره را بارها راست

به یک ضربت نخیزد گوهر از سنگ

به یک دفعت نریزد شکّر از تنگ(2)

شرایط امر به معروف و نهی از منکر

امر به معروف و نهی از منکر وقتی واجب می شود که شرایط زیر موجود باشد:

1. ابتدا، واجب و حرام، و معروف و منکر را بشناسیم.

2. اقدام ما بی فایده نباشد، لااقلّ احتمال تأثیر بدهیم.

3. گناه کار، درصدد ادامه و تکرار آن کار باشد.

4. اقدام ما، ضرر جانی، آبرویی یا مالی قابل توجّه برای خودمان یا نزدیکان یا یاران و همراهانمان و یا سایر مؤمنان نداشته باشد؛ مگر آن که مسأله، خطیر و حسّاس باشد.(3)

مراتب امر به معروف و نهی از منکر

امر به معروف و نهی از منکر را باید پله پله، آهسته، و با نرمی و لطافت

1- 1. تحریرالوسیله، جلد 1، ص 414، مسأله 14.
2- 2. دیوان خسرو نامه عطّار نیشابوری، ص 101.
3- 3. توضیح المسائل، مسأله 2791 و 2792.