نتیجه گیری از احادیث
ما تمام روایاتی که در «صحاح و مسانید»، به طور مرفوع و موقوف(1) ، درباره موضوع سجده وارد شده است آوردیم.
این احادیث، صراحت دارند بر این که اصل در سجده، در صورت قدرت و امکان، همه جای زمین است؛ آن چه از روییدنی های زمین ساخته می شود، در حکم، تابع زمین است. چنان که احادیث «خمره»، «حفل»، «حصیر»، و «بساط»، بر آن دلالت دارد.
در صورتی که عذری در کار نباشد، هیچ چیز، جای زمین و روییدنی های زمین را نمی گیرد.
1- حدیث موقوف، حدیثی است که قول یا فعل و یا تقریر یکی از اصحاب پیامبر رانقل کند، بدون این که به معصوم، منتهی شود. [ و یا این که قول، فعل و یا تقریر ائمه معصومین، صلوات الله علیهم اجمعین را نقل کند. (مترجم)]