- پیش گفتار 3
- اشاره 9
- بخش اول: جایگاه نماز در فرهنگ اسلامی 9
- فصل اول: معارف مورد نیاز نمازگزار 10
- اشاره 10
- 1. مفهوم سعادت 10
- 2. مفهوم حیات 11
- 3. درک معنای درست نماز 12
- 4. تعریف عبادت 13
- اشاره 14
- 5. جایگاه نماز در میان عبادت ها 14
- اشاره 15
- ب) جایگاه نماز در روایات 15
- الف) جایگاه نماز در قرآن 15
- دو _ نشانه دین داری 16
- یک _ ستون دین 16
- سه _ برترین عبادت 16
- چهار _ محبوب ترین عمل نزد خداوند 17
- اشاره 18
- الف) اقرار به ربوبیت و اظهار عجز و خضوع و اعتراف 18
- ب) مداومت بر ذکر حق و فراموش نکردن او 18
- 6. فلسفه نماز از دیدگاه پیشوایان دینی 18
- د) سپاس گزاری از صاحب نعمت 19
- ج) جلوگیری از کبر و غرور 19
- 7. حقوق نماز بر نمازگزار 20
- 8. نماز و ادیان الهی 21
- اشاره 21
- حضرت اسماعیل علیه السلام و نماز 22
- حضرت اسحاق و یعقوب علیهماالسلام و نماز 23
- حضرت شعیب علیه السلام و نماز 23
- لقمان و نماز 24
- حضرت موسی علیه السلام و نماز 24
- حضرت عیسی علیه السلام و نماز 25
- نماز و موجودات دیگر 25
- اشاره 28
- 9. آداب و اسرار نماز 28
- الف) ادب ذلت خود در برابر عزت خدا 30
- ج) ادب محافظت عبادت از تصرف شیطان (اخلاص داشتن) 32
- ب) ادب طمأنینه 32
- د) ادب نشاط و بهجت 33
- ه) ادب تفهیم 34
- و) ادب حضور قلب 35
- اشاره 35
- یک _ موانع حضور قلب 36
- دو _ راه علاج 37
- سه _ مراتب حضور قلب 38
- 10. آداب اقامه نماز در احادیث 40
- تأویل نماز از زبان امام علی علیه السلام 42
- فصل دوم: فایده ها و آثار نماز 45
- اشاره 45
- الف) آثار تربیتی نماز 46
- اشاره 46
- 1. آثار دنیوی نماز 46
- اشاره 46
- یک _ محوریت در عمل انسان 47
- دو _ اثر بازدارندگی از فحشا و منکر 48
- سه _ ایجاد آرامش روحی و اطمینان 48
- چهار _ مصونیت از رذایل اخلاقی (کبر) 49
- پنج _ پرورش روحی در سایه ارتباط با خالق هستی 51
- شش _ ثبات روحی 52
- ب) آثار اجتماعی نماز 54
- ج) آثار جسمی نماز 55
- 2. آثار اخروی نماز 55
- 1. پی آمدها 57
- فصل سوم: پی آمدهای ترک نماز 57
- اشاره 57
- اشاره 57
- الف) زندگی سخت (معیشت ضنک) 57
- ب) آثار ترک نماز در دنیا، قبر، قیامت 58
- اشاره 60
- 2. علل گرایش به بی نمازی 60
- الف) عامل خود (فرد) 60
- اشاره 60
- دو _ کسالت و تنبلی 61
- یک _ ناآگاهی (نسبت به خالق، هستی و خود) 61
- سه _ گناه 62
- ب) عوامل محیطی 63
- یک _ خانه 63
- سه _ دوستان و همسالان 64
- دو _ مدرسه 64
- چهار _ فضای فرهنگی و مذهبی 66
- فصل چهارم: پاسخ به شبهه ها و پرسش ها 67
- اشاره 74
- فصل پنجم: جایگاه نماز در جامعه ما 74
- 1. نماز و مسئولیت نهادهای اجتماعی و دست اندرکاران 75
- اشاره 79
- 2. شیوه های جذب افراد به نماز 79
- الف) شناسایی هدف 80
- ب) شناسایی کامل مخاطب 80
- ج) شناسایی شیوه های هدایت 81
- 3. نماز و تهاجم فرهنگی 82
- 4. نماز در دوران کودکی 85
- 5. نماز در دوران نوجوانی 90
- 6. نماز و آموزش و پرورش 91
- 7. نماز، باران رحمت الهی 93
- 8. نماز در آینه وحی 95
- اشاره 95
- الف) فراگیر بودن نماز 97
- ج) هدف تمام انبیا 97
- ب) نماز ذکر ویژه حق 97
- ه) اثر نماز در دوری از گناه 98
- د) نماز اولین و آخرین سفارش انبیا 98
- و) نقش نماز در امور زندگی و هدف خلقت 98
- فصل ششم: نماز از دیدگاه معصومین علیهم السلام 102
- 1. ویژگی های نماز 102
- الف) مَثَل نماز همانند نهری جاری است 102
- اشاره 102
- ب) مَثَل نماز مانند ستون خیمه دین است 102
- ج) نماز در دین، مانند نسبت سر به جسد است 103
- ز) نماز، نشانه شیعیان 103
- و) نماز، وسیله قرب الهی و معراج مؤمن 103
- د) نماز، سیمای مکتب 103
- ه) نماز، پرچم اسلام 103
- ح) نماز، اولین محاسبه در قیامت 104
- 2. ترک نماز و استخفاف آن 104
- 4. نماز و ثواب واقعی آن 106
- 3. نماز وسیله مهار شیطان 106
- 5. شرایط قبول شدن نماز 108
- 6. نقش نوافل (نمازهای مستحبی) 110
- 7. نقش علم و تفکر در نماز 111
- 8. میزان قبولی نماز با توجه به احادیث 112
- 9. سیره عملی امامان معصوم علیهم السلام در نماز 113
- فصل هفتم: نماز از نگاه اندیشمندان 116
- 1. نماز از نگاه امام خمینی رحمه الله 116
- 2. نماز از دیدگاه رهبر انقلاب اسلامی حضرت آیت اللّه خامنه ای 117
- 3. نماز از دیدگاه آیت اللّه العظمی بهجت 118
- 4. نماز از دیدگاه دانشمندان غربی 119
- وقت نماز 122
- فصل هشتم: نکته ها و ناگفته هایی درباره نماز 122
- اشاره 122
- خیر دین 122
- تأثیر نماز 123
- نماز جماعت 123
- نماز خوف 124
- نماز وداع 125
- تعهد به نماز 126
- نماز اول وقت 126
- محرم راز 127
- استمداد از نماز 128
- خسارت معنوی 128
- جایگاه بی نمازان 129
- آخرین وصیت 129
- مجذوب خدا 130
- شتاب زدگی در نماز 130
- آتش حسرت 131
- درگاه لایزال 131
- نافله شب 132
- غرق در نماز 132
- اسیر گناه 132
- هدیه ناقابل 133
- بنده خدا 133
- بهترین لباس 134
- اشاره 135
- فصل نهم: گزیده ادب فارسی 135
- جملات و متون ادبی 135
- اشعار 140
- بایدها و نبایدهای نماز در رسانه 143
- بخش دوم: همراه با برنامه سازان 143
- اشاره 143
- پیشنهادها و توصیه های کلی 147
- برنامه های پیشنهادی 151
- داستان دختر پادشاه و جوان خارکن 154
- اشاره 154
- موضوع های داستانی جهت برنامه سازی 154
- داستان گوهرشاد خاتون و جوان فقیر 166
- پرسش های مردمی 169
- پرسش های کارشناسی 172
- نتیجه 180
- فهرست داستان های مناسب درباره نماز 182
- فهرست کتاب های مناسب درباره نماز 185
- کتاب نامه 187
عالم وجود است.(1)
حقیقت آن است که نماز با نقش عظیم تربیتی، با تأثیر شگرف در ایجاد آرامش و سکینه قلبی مؤمنان و با دمیدن روح توکل و تقوا و اخلاص در نمازگزار و نیز با ایجاد فضای تقدس و معنویت در پیرامون نمازگزار که موجب دوری او و دیگران از گناه است و با درس های معرفتی گوناگون که در الفاظ و اذکار آن نهفته است، بسی بیش از صرفاً یک وظیفه شخصی و در واقع نقش کلیدی در اداره فرد و جامعه است.(2)
به حق باید نماز را برترین اعمال دانست. نماز مایه های لازم ایثار و گذشت و توکل و تعبد را که پشتوانه حتمی واجبات پرخطر و دشواری همچون جهاد و نهی از منکر و زکات است، در روح آدمی پدید می آورد و او را شجاعانه به آن میدان ها گسیل می دارد.(3)
نماز، آدمی را از حصارهای ظلمانی می رهاند و شهوت و غضب او را به سوی حقیقت متعالی و خیر همگانی، هدایت می کند.(4)
3. نماز از دیدگاه آیت اللّه العظمی بهجت
اگر بدانیم اصلاح امور انسان به اصلاح عبادت و در رأس آنها نماز است که به واسطه خضوع و خشوع و آن هم به اعراض از لغو، محقق می شود، کار تمام است.
نماز به منزله کعبه و تکبیره الاحرام، پشت سر انداختن همه چیز غیرِ خدا و داخل شدن در حرم الهی است و قیام به منزله صحبت دو دوست و رکوع، خم شدن عبد در مقابل آقاست و سجده، نهایت خضوع و خاک شدن و عدم شدن در مقابل اوست. وقتی که عبد در آخر نماز از پیشگاه مقدس الهی باز می گردد، اولین چیزی را که سوغات می آورد، سلامتی از ناحیه اوست.(5)
1- نماز؛ گنجینه رمز و راز، مرکز تحقیقات اسلامی سپاه، ص 37.
2- نماز؛ گنجینه رمز و راز، مرکز تحقیقات اسلامی سپاه، صص 43 و 44، پیام هفتم، 7/7/1376.
3- نماز؛ گنجینه رمز و راز، مرکز تحقیقات اسلامی سپاه، ص 44.
4- نماز؛ گنجینه رمز و راز، مرکز تحقیقات اسلامی سپاه، ص 50.
5- برگی از دفتر آفتاب.