نماز طواف صفحه 11

3- سوره ی حج ،آیه 27

4- . محمّد محمّدی ری شهری، حج و عمره در قرآن و حدیث، ص152.
5- . عبدالله جوادی آملی، تسنیم، ج6، ص 545 و 544.
6- . شیخ طوسی، التبیان، ج1، ص453.

«سنگ و محّل قرارگرفتن آن» را مقام ابراهیم دانسته است.(1) که این مطلب متین به نظر می رسد.

در رابطه با مقام ابراهیم چند مطلب قابل بررسی می باشد:

1- شخصیت ممتاز حضرت ابراهیم علیه السلام ؛

2- مقام ابراهیم در چه موضعی است و مکان اصلی آن کجا بوده است؟

3- مقام ابراهیم چه آثار و احکامی دارد؟

مبحث دوم: شخصیت ممتاز حضرت ابراهیم علیه السلام

نام ابراهیم در 69 مورد از قرآن مجید ذکر شده، و در 25 سوره سخن از وی به میان آمده است، در آیات قرآن از این پیامبر بزرگ مدح و ستایش فراوان شده، و صفات ارزنده ی او یادآوری گردیده است. او از هر نظر قدوه و اسوه بود، و نمونه ای از یک انسان کامل.

مقام و معرفت او نسبت به خدا، منطق گویای او در برابر بت پرستان، مبارزات سرسختانه و خستگی ناپذیرش در مقابل جبّاران، ایثار و گذشتش در برابر فرمان پروردگار، استقامت بی نظیرش در برابر طوفان حوادث و آزمایش های سخت او،

هریک داستان مفصلی دارد و هر کدام سرمشقی است برای مسلمانان و رهروان راه «الله».

1- . «مقام إبراهیم الحجر الذی فیه أثر قدمیه والموضع الذی کان فیه الحجر حین وضع علیه قدمیه وهو الموضع الذی یسمی مقام إبراهیم». زمخشری، الکشاف، ج1، ص310.