با پیشوایان هدایتگر صفحه 92

جنّاتُ عدن; أی استقرار وثبات، وَعَدَن بمکانِ کذا: استقرّ. ومنه: المعدن لمستقرّ الجواهر.1

بنابراین، معنای جمله این است که ائمه علیهم السلام محلّ وجود مستقرّ رحمت و مهرورزی هستند و لذا به «بیت الرحمة» نیز در روایت موصوف شده اند و اهل سنّت هم روایت کرده اند.2

می گویند: فلانی معدن کرم است; یعنی اگر کرم، جود و سخاوت می خواهید، به فلانی مراجعه کنید که این صفت از او جدا نمی شود.

در مفهوم «معدن» چهار ویژگی وجود دارد:

یکی این که شیء نفیس باشد و انسان ها برای دریافت آن از هم پیشی گیرند، نه هر چیزی که انسان به آن تمایل چندانی ندارد. برای نمونه، در زمینی که سنگ تولید می شود، به آن قسمتی که سنگ قیمتی تولید می کند، «معدن» می گویند.

ویژگی دیگری که در واژه معدن وجود دارد این است که معدن به گونه ای در خفا و پنهان است; یعنی ناگزیر بایستی بررسی و کاوش گردد و پرس و جو شود تا آن جنس نفیس به دست آید.

ویژگی سوم این است که آن شیء در آن جا مستقر و پایدار است.

ویژگی چهارم این است که آن شیء در همان جا تولید شده و پیدایش داشته، نه این که در آن جا گذاشته باشند.

با توجّه به خصوصیات ذکر شده، فرق بین «معدن» و «مخزن» واضح می گردد.

البتّه فرقی نیست که آن شیء نفیس گران بها از امور مادّی باشد یا معنوی. از این رو همان گونه که معدن طلا و نقره گفته می شود، معدن رحمت، علم، کرم، جود و سخاوت نیز می توان گفت. در روایتی آمده است: