بدعت معیارها و پیامدها صفحه 128

واجب شود و با همان کیفیت در تشریع داخل شود، برگردانده‌اند و بعضی دیگر، نهی از اقامه این نماز به صورت جماعت را به این امر برگردانده‌اند که این نص کلام رسول الله (ص) در روایت زراره، محمد بن مسلم و فضیل است. امام مالک و شافعی نیز - چنان‌که از روایت مغنی که قبلاً گذشت، استفاده می‌شود - این نظر را که به جا آوردن، این نماز به صورت فُرادا در خانه برتر از اقامه آن در مسجد است اختیار کرده‌اند.

به طور کلی بیشتر این روایات بر این مطلب اتفاق دارند که رسول‌خدا (ص) در حالی دار فانی را وداع کرد که نماز تراویح نه به جماعت که به صورت فرادا خوانده می‌شد. حال پرسش این است که چه کسی برای اولین بار حکم کرد این نماز را به صورت جماعت و در مسجد اقامه کنند؟ ! این چیزی است که در ادامه به آن می‌پردازیم:

الف) نخستین کسی که فرمان داد تراویح را به جماعت بخوانند

همه روایات به اتفاق دلالت دارند عمر بن خطاب نخستین کسی بود که فرمان داد نماز تراویح را به جماعت بخوانند و حتی مردم را از فُرادا خواندن آن منع کرد.

از ابن شهاب از عروة بن زبیر از عبدالرحمان بن عبدالقاری نقل است که گفت:

شبی از شب‌های ماه رمضان با عمر بن خطاب به مسجد رفتیم، دیدیم مردم جدا جدا به نماز ایستاده و هرکس نماز خود را می‌خواند و گاهی هم یک نفر نماز می‌خواند و تعدادی پشت سر او نماز می‌خوانند. عمر گفت: «به نظر من اگر این گروه را بر یک قاری(1)جمع کنم، بهتر