جلوه های نور صفحه 119

3) و نیز فرمود آن خانه برای اهل آسمان نورانی و درخشنده است مانند درخشش ستارگان برای مردم زمین . (135)

((اَلّلهُمَّ اِشْرَح بِالْقُرآنِ صَدْرِی و اسْتَعْمِلْ بِالْقُرآنِ بَدَنی وَ نَوِّرْ بِالْقُرآنِ بَصَرِی وَ اءَطْلِقْ بِالْقُرآنِ لِسَانِی وَ اَعِنِّی علیهِ مَا اَبْقَیْتَنِی فاِنَّهُ لا حَوْلَ وَ لا قُوَّه اِلاّ بِک )) . (136)

احتضار

احتضار احساس حضور در محضر مرگ ، و عینیّت کوچ از این جهان است که با تکراری

مکرّر در همه دقایق عمر در حال وقوع است .

کیفیّت احتضار ، آخرین سخن زندگی است که از چند روز ، چند ساعت یا تا دقایقی قبل از موت چهره می نماید ، و او ، آن که هنوز به حالت احتضار نرسیده آن را نزدیک نمی بیند ، ولی گرفتارِ این پیشقراول مرگ ، می فهمد که دیگر کار از کار گذشته و در فشارِ بن بستی است که نه توانِ عمل دارد و نه توفیقِ توبه و بازگشتی ؛ کمااینکه وقتی فرعون در موقف آری ، در آن روز ، مشتاقانِ لقای پروردگار شادمان اند ، تا آنجا که گاه بیمارانی از آنان ، از بستر بیماری برمی خیزند ، که گوئی شفا یافته اند ، غسلی ، وضوئی و نمازی بجا می آورند و با لبخندی می خوابند که می خوابند؛ آنها چه با طراوت می گویند : ((لا اله الا اللّه )) و اما وحشتِ احتضار از سیئاتِ اعمال نشاءت می گیرد ، از گناهِ خونهائی که ریخته می شده ، عِرْضهائی که به باد می رفته ، تهمت ها ، دروغ ها و آن همه نامردمی ها؛ که در واپسین دمِ حیات شکل می گیرند و با خود رعب و وحشت می آورند . و این پایانه زندگی ، ترکیبی از آخرین لحظاتِ دنیا و اولین لحظاتِ قابلِ لمسِ آخرت است ، در این فاصله زمانی ، آن که در واقع می میرد ، مرگ است و آن که زنده می ماند ، زندگی است که به زندگیِ آخرت پیوند می خورد؛ زندگی آخرت در جنّت است ، کوری و

گمراهی است که همچنان جانِ گناهکار را یدک می کشد ، و در آخرت شدّت می یابد ، کما قال اللّه تبارک و جهان کورتر و گمراه تر است ) . (137)

س ه 25/11/71

عرفان و عارف

عرفان ما به مفهوم شناخت در ابعاد مختلفه توحیدی است ، و عارف ربّانی ، وارسته انسانی است که در فلسفه شناخت پروردگار می رسد ، و در دیدن هر برگِ با طراوت ، و لبخندِ هر غنچه نوشکفته ، خدای زیبائیها را با نگاهْ تسبیح می گوید؛ و در نظاره به جوانی و شادابی ، خزانِ زندگی را تداعی می کند؛ و در قافله زمان ، همچنان آهنگِ جانبخشِ عارفِ ربانی وقتی سخن می گوید ، عمق کلامش از حضرتِ او جان می گیرد؛ و وقتی نظر می کند ، عمقِ نظر به حضرت دادار دارد ، و می رود که خود را به اولیاءاللّه برساند ، آنجا که می رود دیگر خود را نبیند .