180 پرسش و پاسخ (برگرفته از تفسیر نمونه ) صفحه 131

بنابراین با وجود مقام عصمت ، انجام گناه و خطا محال است ، و واضح است که ترک محال فضیلتی محسوب نمی شود ، مثلا اگر ما به انسانهائی که درصد سال بعد می آیند یا درصد سال قبل می زیسته اند ظلم و ستم نمی کنیم افتخاری برای ما نیست ، چون انجام چنین امری برای ما محال است!

گرچه این اشکال متوجه اصل مسأله عصمت انبیاء نیست ، بلکه فضیلت بودن آن را زیر سؤال می برد ، با این حال توجه به چند نکته می تواند جواب این سؤال را روشن سازد .

1 کسانی که این اشکال را مطرح می کنند توجه به ریشه

های عصمت انبیاء ندارند ، آنها چنین می پندارند که مقام عصمت مثلاً مانند مصونیت در برابر بعضی از بیماریها است که از طریق تزریق بعضی از واکسنها انجام می شود ، و هرکس چنان تزریقی در مورد او انجام شود مبتلا به آن بیماری نمی گردد چه بخواهد و چه نخواهد .

ولی مصونیت معصومین در برابر گناه از مقام معرفت و علم و تقوای آنها سرچشمه می گیرد ، درست همانند پرهیز از پاره ای از گناهان برای فرد فرد ما که به خاطر علم و آگاهی و ایمان و معرفت آن را ترک می کنیم ، مثلا هرگز با بدن لخت و عور قدم در کوچه و خیابان نمی گذاریم ، همچنین کسی که اطلاع کافی درباره آثار مخرب مواد مخدر دارد و به خوبی می داند آلوده شدن به آن سبب قطعی برای مرگ تدریجی است هرگز به سراغ آن نمی رود ، مسلماً این ترک مواد مخدر برای او یک فضیلت است که از علم و آگاهی او سرچشمه می گیرد ، و با داشتن این علم هر چند آن را ترک می کند ولی اجباری در کار نیست و توانائی استعمال مواد مخدر را دارد .

به همین دلیل ما سعی می کنیم از طریق تعلیم و تربیت سطح معرفت و آگاهی و تقوا را در افراد بالا ببریم ، تا آنها را حداقل در برابر گناهان بزرگ ، و اعمال زشت و زننده بیمه نمائیم .

آیا اگر افرادی به خاطر این تعلیم و تربیت پاره ای از این اعمال را ترک کنند افتخار و فضیلت نیست ؟

!

به تعبیر دیگر ترک گناه برای پیامبران ، محال عادی است ، نه محال عقلی ، و می دانیم محال عادی با اختیاری بودن سازگار است ، فی المثل محال عادی است که شخص عالم و مؤمنی شراب با خود به مسجد ببرد و در صف جماعت بنوشد ، ولی مسلماً این یک محال عقلی نیست بلکه محال عادی است .

کوتاه سخن اینکه: سطح بالای معرفت و ایمان انبیاء که خود یک افتخار و فضیلت است سبب افتخار و فضیلت دیگری که مقام عصمت است می گردد (دقت کنید) .