قاعده لاضرر صفحه 81

می‌شود- می‌باشد.

به این بیان که هر دو بزرگوار، قضایای شفعه، و منع زیادی آب، را نقل کرده‌اند و در هر دو طریق عبارات نقل شده، همانند و متحد با یکدیگر است؛ جز این‌که روایت عباده، عبارت «لا ضرر و لا ضرار» را ندارد!

این امر باعث می‌شود که اعتماد ما نسبت به ظهور ابتدایی در پیوستگی حدیث، ضعیف شود؛ و ظن ما به این‌که این دو فقره، دو روایت جداست که راوی از باب جمع بین دو روایت، درکناریکدیگر قرار داده قوت بگیرد؛ خصوصاً این‌که عباده، فردی ضابط و محکم در نقل احادیث بوده، و طبق گفته برخی، از بزرگان شیعه است.

و استشهاد به ظهور لفظ «فا»، در عبارت «فلا ضرر و لا ضرار» در ذیل حدیث منع زیادی آب، به این‌که «فا» به معنای تفریع است و دلالت دارد که ما بعد آن متفرع بر ما قبل و متصل به آن می‌باشد، نیز صحیح نیست؛ زیرا قبلًا گفتیم که نسخه تصحیح شده کتاب کافی، «فا» ندارد، بلکه بجای «فا»، «واو» ضبط کرده است.

این بود خلاصه آن‌چه علّامه شیخ الشریعه اصفهانی قدس سره، در رساله خود آورده است.[113]