سیاست های فقرزدایی در کلام معصومین علیهم السلام صفحه 113

التَّقْدِیرِ فِی الْمَعیشَهِ وَ الصَّبْرِ عَلَی النَّائِبَهِ.(1)

صلاح کار مؤمن تنها در سه خصلت است: فرا گرفتن دین، اندازه گیری درست در زندگی و صبر بر مشکلات.

از این روایت ها برمی آید که انسان با صبر و تحمل فشار فقر و مشکلات زندگی و با اندیشه درست می تواند به راه کارهای مناسبی برای برطرف کردن مشکل فقر دست یابد، ولی اگر انسان توانایی تحمل فشارهای زندگی را نداشته باشد، ممکن است فقر، او را تا مرز کفر پیش برد.

3. قناعت و صرفه جویی

به یقین، اگر انسان به آن مقدار از خوراک، پوشاک و لوازم زندگی که در دسترس اوست، قناعت نورزد و در استفاده از آن ها صرفه جویی نکند، به فقر و تنگ دستی دچار خواهد شد. بنابراین، قناعت در زدودن فقر بسیار اهمیت دارد و براساس بعضی روایات، رعایت قناعت به عنوان گنجی بی پایان و رعایت نکردن قناعت، فقری بی پایان قلمداد شده است.

رسول خدا صلی الله علیه و آله درباره اهمیت قناعت می فرماید:

ثَلاَثٌ مُنَجِّیَاتٌ فَذَکَرَ الْثَّالِثَ اَلْقَصْدُ فِی الْغنی وَ الْفَقْر.(2)

سه چیز انسان را از هلاکت نجات می دهد که سومین آن، قناعت در حال نیازمندی و بی نیازی است.

امیرالمؤمنین علیه السلام نیز می فرماید:

مجاوزَتُکَ ما یَکْفیکَ فقرٌ لا منتهَی لَهُ.(3)

از اندازه و مقدار نیاز گذشتن، فقری بی پایان است.

1- تحف العقول عن آل الرسول، ح 14.
2- الفروع من الکافی، ج 4، ص 53، باب فضل القصد، ح 5.
3- شرح نهج البلاغه ابن ابی الحدید، ج 20، ص 288، ح293.