سیاست های فقرزدایی در کلام معصومین علیهم السلام صفحه 82

لإِشْرافِ أَنْفُسِ الْوُلاَهِ عَلَی الجَمْعِ، وَ سوءِ ظَنِّهِم بِالبَقَاءِ.(1)

... همانا ویرانی زمین به دلیل تنگ دستی مردم است و تنگ دستی مردم به دلیل غارت اموال به دست زمام دارانی است که به آینده حکومتشان، اعتماد ندارند.

ایشان همواره کارگزاران و فرزندان خود را از انحصارطلبی و زراندوزی برحذر می داشت و می فرمود:

إنّ اللّهَ تَعالی فَرضَ عَلی أَئِمَّهِ الْعَدْلِ اِنْ یُقَدَّروا أَنْفُسَهُمْ بِضَعْفَهِ النّاسِ کَیْلاَ یَتَبَیَّغَ بِالفَقیرِ فَقْرُهُ.(2)

خداوند بر پیشوایان مقرر کرده است خود را در زندگی روزانه با مردم فقیر برابر دارند تا رنج فقر و بیچارگی، فقیران جامعه را به هیجان نیاورد.

امام علی علیه السلام هنگام آگاهی یافتن از انحصارطلبی و زراندوزی برخی کارگزاران خویش، به شدت با آنان برخورد می کرد. آن حضرت در موارد بسیار به مأموران گردآوری زکات و مالیات سفارش می کرد که در حفظ اموال مردم کوشا باشند؛ زیرا فقیران و تهی دستان در آن اموال، حق دارند. هم چنین به والیان سفارش می فرمود افراد با ایمان و مورد اطمینان را برای گردآوری زکات برگزینند. ایشان در نامه ای به یکی از کارگزاران خود می نویسد:

أمَّا بَعْدُ فَقَدْ بَلَغَنِی عَنْکَ أَمْرٌ، إِنْ کُنْتَ فَعَلْتَهُ فَقَدْ أَسْخَطْتَ رَبَّکَ وَ عَصَیْتَ إِمَامَکَ، أَخْزَیْتَ أَمَانَتَکَ. بَلَغَنِی أَنَّکَ جَرَّدْتَ الأَرْضَفَأَخَذْتَ مَا تَحْتَ قَدَمَیْکَ، وَ أَکَلْتَ مَا تَحْتَ یَدَیْکَ، فَارْفَعْ اِلَیَّ حِسَابَکَ، وَ اعْلَمْ أَنَّ حِسَابَ اللّه ِ أَعْظَمُ مِنْ حِسَابِ النَّاسِ وَ السَّلامُ.(3)

1- نهج البلاغه صبحی صالح، نامه 53.
2- نهج البلاغه صبحی صالح، خطبه 209.
3- نهج البلاغه صبحی صالح، نامه 40.