متن،ترجمه و شرح کامل رسائل شیخ انصاری به روش پرسش و پاسخ جلد 2 صفحه 220

متن:

اقول: و لعلّه قصّر نظره علی الآیات الوارده فی العبادات فانّ اغلبها من قبیل ما ذکره. و الّا فالإطلاقات الوارده فی المعاملات- ممّا یتمسّک بها فی الفروع الغیر المنصوصه او المنصوصه بالنّصوص المتکافئه- کثیره جدّا، مثل: أَوْفُوا بِالْعُقُودِ(1) و أَحَلَّ اللَّهُ الْبَیْعَ(2) و تِجارَهً عَنْ تَراضٍ(3) و فَرِهانٌ مَقْبُوضَهٌ(4) و لا تُؤْتُوا السُّفَهاءَ أَمْوالَکُمُ(5) و لا تَقْرَبُوا مالَ الْیَتِیمِ(6) و أُحِلَّ لَکُمْ ما وَراءَ ذلِکُمْ(7) و إِنْ جاءَکُمْ فاسِقٌ بِنَبَإٍ فَتَبَیَّنُوا(8) و فَلَوْ لا نَفَرَ مِنْ کُلِّ فِرْقَهٍ(9) و فَسْئَلُوا أَهْلَ الذِّکْرِ(10) و عَبْداً مَمْلُوکاً لا یَقْدِرُ عَلی شَیْ ءٍ(11) و ما عَلَی الْمُحْسِنِینَ مِنْ سَبِیلٍ(12) و غیر ذلک ممّا لا یحصی؛ بل و فی العبادات ایضا کثیره، مثل قوله:

إِنَّمَا الْمُشْرِکُونَ نَجَسٌ فَلا یَقْرَبُوا الْمَسْجِدَ الْحَرامَ(13) و آیات التّیمّم(14) و الوضوء(15) و الغسل(16).

و هذه العمومات و ان ورد فیها اخبار فی الجمله، الّا انّه لیس کلّ فرع ممّا یتمسّک فیه بالآیه ورد فیه خبر سلیم عن المکافئ، فلاحظ و تتّبع.

ترجمه:

پاسخ شیخ به جناب نراقی

جناب شیخ در پاسخ از فرموده نراقی می فرماید که:

گویا ایشان نظرشان را به آیات وارده در عبادات منحصر کرده اند؛ زیرا بیشتر آیات عبادات همان گونه است که ایشان فرمود.

وگرنه مطلقات یا عموماتی که در معاملات وارد شده اند از جمله اموری هستند که حضرات فقها در فروع غیر منصوص و یا مسائل منصوصی که ادله اش باهم متعارض است به آنها تمسّک می نمایند و صرفا و به طور مستقل مورد استدلال قرار می گیرند از جمله آیات