متن،ترجمه و شرح کامل رسائل شیخ انصاری به روش پرسش و پاسخ جلد 9 صفحه 332

3- أقیموا الصلاه در مقام بیان صادر شده است.

4- ما شک داریم که آیا سوره جزء نماز هست یا نه؟ چه شک ما بخاطر تعارض نصین باشد و چه بخاطر اختلاف امت علی القولین باشد.

این صورت خارج از محلّ بحث ماست که همان مسأله چهارم است.

چرا؟ زیرا: وقتی که ما در این مسئله خطاب معتبر داریم، بحث مربوط می شود به بحثهای مربوط به ظن که پس از مسئله قطع خواندیم، و در آنجا گفتیم که وقتی خطاب معتبر موجود است شما هرگونه که شک کنید باید رجوع کنید به آن اطلاق معتبر.

* حاصل و نتیجه این صورت بندی شما چه می شود؟

معلوم می شود جناب بهبهانی (ره) که فرمود:

اگر ما قائل شویم که وضع الفاظ عبادات للاعم است، خطابات می شوند مطلق و لذا هنگام شک در جزئیت یک جزء برای نماز باید به اصاله الاطلاق تمسک کنیم، فرضی است که خارج از محلّ بحث و کلام ماست.

چرا؟ زیرا: به نظر ایشان مسئله نه جای برائت است و نه جای احتیاط، بلکه جای تمسّک به اصاله الاطلاق است.

***

تشریح المسائل

* با توجّه به آنچه در خلاصه مطلب خواهد آمد مراد از (نعم، هنا توهّم نظیر ما ذکرناه سابقا ... الخ) چیست؟

درحقیقت اشاره ای است به دلیل پنجم قائلین به اصاله الاحتیاط در جزء مشکوک مبنی بر اینکه:

بنا بر قول به اعم، حتی نسبت به اجزاء غیر رکنیّه نیز عند الشک باید احتیاط کرده و اکثر را اتیان کنیم. گرچه لفظ صلاه وضع شده است برای آن ماهیّت معیّنی که بدون این جزء مشکوک هم محقّق و محرز است.

چرا؟ زیرا: برخی از اجزاء غیر رکنیه از جمله سوره قید صحت صلات اند و فقدان هریک می تواند موجب فساد و یا بطلان نماز شود. و حال آنکه اجماع و بلکه ضرورت دین بر این