متن،ترجمه و شرح کامل رسائل شیخ انصاری به روش پرسش و پاسخ جلد 12 صفحه 200

تشریح المسائل:

*منظور از«الثانی»در این متن مورد بحث چیست؟

بیان دومین قول از دو قول اخیر و چهارمین قول از اقوال چهارگانه ای است که در رابطه با (الشک فی تقدّم و التأخّر الحادثین بالنسبه الی حادث آخر)مطرح است،و آن قول صاحب جواهر است:

مرحوم صاحب جواهر به پیروی از مرحوم کاشف الغطاء مدّعی شده است که صورت مجهول التاریخ بودن یکی از دو امر حادث و معلوم التاریخ بودن حادث دیگر ملحق می شود به صورتیکه هر دو حادث مجهول التاریخ باشند.

یعنی:همانطور که در صورت جهل به تاریخ هر دو نمی توانیم از اصل استفاده کنیم،در صورت علم به تاریخ یکی از دو حادث نیز نمی توانیم از اصل استفاده کنیم.

*مراد از«مستشهدا علی ذلک...الخ»چیست؟

استشهادی است که صاحب مفتاح الکرامه در اثبات مدّعای فوق به کلمات فقها در این مورد کرده است و لذا می فرماید:

وقتی که به کلمات فقهاء مراجعه می کنیم می بینیم که آنها بین فرض جهل به تاریخ هر دو امر حادث با علم به تاریخ احدهما قائل به تفصیل نشده اند بله به قول مطلق از عمل به اصل توقّف کرده اند و به عنوان نمونه به مسأله اشتباه الجمعتین و الطهارت و الحدث و موت المتوارثین اشاره می کنند که در بیان قول سوّم مورد بحث واقع شدند.

*غرض از«مستدلا علی ذلک...الخ»چیست؟

دلیل صاحب مفتاح الکرامه در اثبات مدّعای فوق است و لذا می فرماید:

هدف از اجراء استصحاب عدم امر حادث،عبارت است از اثبات تأخر آن حادث از حادث دیگر و حال آنکه این هدف با استصحاب تأمین نمی شود.

چرا؟

زیرا که صفت تأخّر یک امری نیست که مطابق با اصل باشد و بتواند مجرای اصل قرار بگیرد.

به عبارت دیگر:شما در مسألۀ اب و ابن نمی توانید،حیات اب را استصحاب کرده و بگوئید که پس موت او متأخر است،چرا که این اصل مثبت است.