متن،ترجمه و شرح کامل رسائل شیخ انصاری به روش پرسش و پاسخ جلد 13 صفحه 206

سپس شیخ می فرماید:ما آن تعدادی از اخبار را که در اختیار داشتیم در اینجا آوردیم و لذا:

اگر کسی به فحص در روایات بپردازد شاید که به تعداد بیشتری از این قبیل روایات برخورد کند.

-بعد از نقل روایات ایشان به طرح و بحث نظرات خود پیرامون مسأله مورد بحث در هفت موضوع پرداخته است که به ترتیب مورد بررسی قرار می گیرد.

متن

(الموضع الأوّل)

أنّ الشّکّ فی الشیء ظاهر-لغه و عرفا-فی الشکّ فی وجوده،إلاّ أنّ تقیید ذلک فی الرّوایات بالخروج عنه و مضیّه و التّجاوز عنه،ربّما یصیر قرینه علی إراده کون وجود أصل الشّیء مفروغا عنه،و کون الشکّ فیه باعتبار الشکّ فی بعض ما یعتبر فیه شرطا أو شطرا.

نعم لو ارید الخروج و التجاوز عن محلّه،أمکن إراده المعنی الظّاهر من الشکّ فی الشیء.و هذا هو المتعیّن؛لأنّ إراده الأعمّ من الشکّ فی وجود الشیء و الشکّ الواقع فی الشیء الموجود،فی استعمال واحد،غیر صحیح و کذا إراده خصوص الثانی؛لأنّ مورد غیر واحد من تلک الأخبار هو الاوّل.لکن یبعد ذلک فی ظاهر موثّقه محمّد ابن مسلم:من جهه قوله:«فأمضه کما هو»،بل لا یصحّ ذلک فی موثّقه ابن أبی یعفور،کما لا یخفی.

لکنّ الإنصاف:إمکان تطبیق موثّقه محمد بن مسلم علی ما فی الرّوایات،و امّا هذه الموثّقه فسیأتی توجیهها علی وجه لا تعارض الروایات إن شاء الله تعالی.

ترجمه

کلام در چند موضع واقع می شود

موضع اوّل :معنای شکّ در شیء

-اینکه شکّ در شیء لغه و عرفا ظهور در شک در وجود و عدم(شیء)دارد،لکن تقیید این (الشکّ فی الشیء)در روایات مذکوره با(عباراتی مثل)خرجت عنه و جاوزت عنه،می باشد (یعنی که مقیّد به این امور شده است)