متن،ترجمه و شرح کامل رسائل شیخ انصاری به روش پرسش و پاسخ جلد 13 صفحه 407

الصّوره لا بعنوان أنّها صلاه عنه،اختصّ الإشکال بما إذا علم من حاله کونه فی مقام الصّلاه و إیراء ذمّه المیّت الاّ أنّه یحتمل عدم مبالاته بما یخلّ بالصّلاه،کما یحتمل ذلک فی الصّلاه علی المیّت،إلاّ أن یلتزم بالحمل علی الصّحّه فی هذه الصوره.

و قد حکم بعضهم باشتراط العداله فیمن یوضّیء العاجز عن الوضوء إذا لم یعلم العاجز بصدور الفعل عن الموضّیء صحیحا؛و لعلّه لعدم إحراز کونه و الشّرائط،کما قد لا یبالی فی وضوء نفسه.

ترجمه

تنبیه چهارم

(در اعتبار احراز عنوان عمل در اجرای اصاله الصّحه)

-مقتضای اصاله الصّحه اینستکه شخص شاکّ،تمام آثاری که نزد او از آثار فعل صحیح است بر فعل مسلم مترتّب کند و لذا:

-اگر شخصی بر میّتی نماز بخواند از عهدۀ شاک ساقط می شود و چنانچه لباسی را به قصد تطهیر بشوید،حکم به طهارت آن لباس می شود،گرچه در شروط غسل و تطهیر از جمله مطلق بودن آب و ورود آب قلیل بر نجاست شک بکند،نه به صرف علم به غسل لباس چرا که در غسل به صرف اینکه غسل است،صحیح و فاسد وجود ندارد و لذا:

-اگر مشاهده شود که کسی(نقش بازی کرده و)صورت عملی از جمله نماز و یا طهارت و یا اعمال حجّی را انجام می دهد و لکن قصد او(به حسب قصد عامل)معلوم نیست حمل بر صحّت نمی شود.

-بله،اگر عامل خبر دهد به اینکه عملش به قصد تحقّق صلات شرعی بوده است،قبول قول او ممکن است.

اشکال بر فرق گذاری میان صلاه الغیر علی المیّت و الصّلاه عن المیّت تبرّعا او بالاجاره

-گاهی به این فرق گذاری میان اکتفاء به اصاله الصّحه در نماز غیر بر میّت به سبب حمل آن بر صحّت و بین صلات استیجاری و تبرّعی،از جانب میّت اشکال می شود چرا که مشهور عدم