متن،ترجمه و شرح کامل رسائل شیخ انصاری به روش پرسش و پاسخ جلد 13 صفحه 462

خبری از هر مسلمانی که صادر شد حتما حجّت و صدق و مطابق با واقع نیز هست،بله مطابق اعتقاد او می باشد و لکن این مطلب غیر از مطابقت با واقع هست.

*در تبیین مطالب فوق بفرمائید چه مقاماتی از بحث وجود دارد؟

-چهار مقام:

1-الاصل فی خبر المسلم،الحجیّه ام لا؟اعمّ از اینکه عادل یا فاسق باشد.صغیر یا کبیر باشد و یا شیعه یا سنی باشد.

2-الاصل فی خبر العادل،الحجیّه ام لا؟البته به فرض اینکه خبر مطلق مسلم،حجّت باشد.

3-الاصل فی خبر العدلین(در موضوعات خارجیّه)،الحجیّه ام لا؟

4-الاصل فی خبر اربعه عدول(در مثل شهادت به زنا و...)الحجیّه ام لا؟

متن

و ربّما یتوهّم:وجود الدلیل العامّ،من مثل الأخبار المتقدّمه الامره بوجوب حمل أمر المسلم علی أحسنه،و ما دلّ علی وجوب تصدیق المؤمن و عدم اتّهامه عموما،و خصوص قوله علیه السلام:«إذا شهد عندک المسلمون فصدّقهم»،و غیر ذلک ممّا ذکرنا فی بحث حجّیّه خبر الواحد،و ذکرنا عدم دلالتها.

مع أنّه لو فرض دلیل عامّ علی حجّیّه خبر کلّ مسلم،کان الخارج منه أکثر من الدّاخل؛لقیام الإجماع علی عدم اعتباره فی الشهادات و لا فی الرّوایات إلاّ مع شروط خاصّه،و لا فی الحدسیّات و النظریّات إلاّ فی موارد خاصه،مثل الفتوی و شبهها.

نعم یمکن أن یدّعی:أنّ الأصل فی خبر العدل الحجّیّه؛لجمله ممّا ذکرناه فی أخبار الاحاد،و ذکرنا ما یوجب تضعیف ذلک،فراجع.

ترجمه

دفع یک توهّم