متن،ترجمه و شرح کامل رسائل شیخ انصاری به روش پرسش و پاسخ جلد 14 صفحه 413

ترجیح و اخذ به راجح و طرح مرجوح نمی زند، حال چه مانعی دارد که در ظنّیّ الصدورها نیز این حرف را بزنیم؟

- و لذا شیخنا می فرماید: این یک قیاس مع الفارق است. چرا که:

1 - خود قطعیّت در قطعیّ السّند بالاترین قرینه بر توجیه و تأویل و حمل ظاهر برخلاف آن است.

2 - هیچگاه اصاله الظهور در احدهما معارض با اصاله السّند در دیگری نیست، چونکه در اثر قطع به صدق و صدور جای اصاله السّند نیست، یعنی که شکی نداریم تا که از اصاله السّند مدد بگیریم.

- امّا در ظنّیّ الصّدورها اصاله السّند با اصاله الظهور هر دو جاری و قابل معارضه هستند و راه منحصر به توجیه و تأویل نیست، بلکه اگر جمع و تأویل عرفی میسّر نباشد، خود اخبار علاجیّه راه دیگری را پیشنهاد کرده اند که همان اخذ به راجح و طرح مرجوح باشد.

* پس مراد شیخ از (و المسأله... الخ) چیست؟

اینستکه: پس از تمام بررسی ها، باز هم این مسأله خالی از اشکال نیست که آیا جای جمع دلالی است و یا ترجیح سندی یا تفصیل؟