متن،ترجمه و شرح کامل رسائل شیخ انصاری به روش پرسش و پاسخ جلد 14 صفحه 60

- اینها ما نحن فیه را که دو امارۀ ظنیّه از حیث ظهور با هم تعارض دارند، به باب نصّ و ظاهر قیاس کرده و گفته اند که:

- اگر دو آیه و یا دو خبر متواتر و یا حتّی دو خبر واحد با هم تعارض کنند در حالی که احدهما نص و دیگری ظاهر باشد، نص بر ظاهر مقدّم می شود و باید که به برکت نص، ظاهر را توجیه کرده و برخلاف آن حمل نمود و در هر حال باید که سندها را اخذ کرد و جای طرح نیست.

- حال در ما نحن فیه نیز چه مانعی دارد که ما سندها را اخذ کنیم و در دلالت ها تصرّف نموده و بینهما را همانند نص و ظاهر و اظهر و ظاهر و... جمع کنیم؟

- شیخنا در پاسخ می فرماید: باز هم قیاس شما، قیاس مع الفارق است چرا که مسأله دارای چند صورت است:

1 - سند دلیلی که ظهور دارد، با دلالت خودش مزاحمتی ندارد.

2 - سند دلیلی هم که نص است با دلالت خودش معارضه ندارد و اصلا هیچ سندی با دلالت خود در تزاحم نیست.

3 - سندهای نص و ظاهر نیز با هم معارضه ندارند چرا که تعارض و تنافی دو دلیل به حسب مدلولهاست و نه سندها تا اینکه جای طرح باشد.

4 - سند و دلالت دلیل ظاهر نیز مزاحمتی با سند و دلالت نص ندارد چرا که نص از حیث دلالت اقوی است.

5 - لکن سند و دلالت نصّ، قدرت مزاحمت با دلالت ظاهر را دارد و به هنگام مزاحمت نص بر ظاهر مقدّم است.

- البته از باب اینکه شک در تعبّد به ظهور، مسبّب از شک در تعبّد به نص است، و از آنجا که تعبّد به نص بلامانع است، نوبت به تعبّد به ظهور نمی رسد و نص حاکم بر ظهور است.