بررسی مصادر و منابع فقه فریقین صفحه 240

1- وسائل الشیعه، ج13، ص164.

2- شرایع الاسلام، ج2، ص123.

3- جامع المقاصد فی شرح القواعد، ج5، ص414 بخش متن.

محقّق ثانی در توضیح کلمات «روشن» و «جناح» و «ساباط» می گوید:

«بین کلمه روشن و جناح فرقی نیست، زیرا هر دو عبارتند از بیرون آوردن چوب از دیوار و ساختن بر روی آن و مانند آن، به طوری که به دیوار مقابل نرسد و اگر برسد ساباط (دالان) است و لغویّون کلمه روشن را به «کُوّه» یعنی پنجره و سوراخ دیوار، تفسیر کرده اند.(1)

وی سپس درباره جمله «اگر چه مسلمانی (از همسایگان) مخالف باشد» می فرماید:

«از ما امامیّه شیخ طوسی و از اهل سنّت ابوحنیفه در صورتی که مسلمانی معارض باشد، در این مسأله مخالفند و گفته اند (صاحب ملک از قرار دادن جناح و روشن) منع می شود، مصنف این اختلاف را در تذکره حکایت کرده است.»(2)

جواهر نیز اخراج رواشن را مطرح کرده و دلیل جواز آن را سیره مستمرّه در تمام اعصار و امصار از زمان پیامبر صلی الله علیه و آله تا کنون می داند و می گوید:

«خلاف و اشکالی نیست در این که جایز است بیرون آوردن روشنها و جناحها و مانند آن به سوی کوچه ها و راههای باز و دارای رفت و آمد، به شرط آن که بلند باشند که زیانی به رهگذران نرسانند.»(3)

صاحب جواهر سیره مستمره مسلمین را به عنوان دلیل جواز چنین مطرح کرده است:

للسیره المستمرّه فی سایر الأعصار و الأمصار من زمن النبی صلی الله علیه و آله الی یومنا هذا

و قد وضع هو صلی الله علیه و آله میزابا لدار عمه العباس، بل هی کذلک من غیر حاجه الی الإذن من حاکم و لامن غیره سواء قلنا بکون الهواء ملکا للمسلمین او باقیا علی الاباحه الاصلیّه(4)

«به خاطر سیره مستمرّه که در سایر زمانها و سایر شهرها از زمان پیامبر صلی الله علیه و آله تا

زمان ما استمرار داشته است و خود پیامبر صلی الله علیه و آله برای خانه عمویش عباس