فرهنگ اصطلاحات اصول صفحه 273

صحّت و فساد

-1

«صحّت»و«فساد»از امور اضافی بوده که معنی آن متناسب با مضافٌ الیه هر کدام خواهد بود.«صحیح»،یعنی ترتّب اثر مورد انتظار از طبیعت و«فساد»،یعنی عدم ترتّب اثر مورد انتظار.معنای دیگری نیز برای صحّت و فساد گفته شده که:«صحیح»یعنی مطابقت آن چه آورده می شود با مأمورٌبه و«فساد»یعنی عدم مطابقت.به عبارت دیگر:صحیح یعنی مطابقت مصداق با طبیعت مأمورٌبه.مثلاً نماز یا عقد صحیح،آن نماز و عقدی است که مطابق با مأمورٌبه بوده و عقدی که مطابق و موافق با عقدی باشد که ملکیت نتیجه آن است.

صحیح و اعم

-2

موضوعٌ له الفاظ متداول شرعی چیست؟آیا موضوع له الفاظ عبادات و معاملات متداول شرعی،تنها قسم صحیح از عبادات و معاملات است که دارای جمیع اجزا و شرایط باشند،یا قسم فاسد از عبادات و معاملات که فاقد برخی از اجزا و شرایط هستند نیز موضوع له این الفاظ هستند؟توضیح:گاهی انسان برای امتثال امر خداوند نماز می خواند و بعد از نماز هم یقین دارد که نماز را به صورت کامل و صحیح و درست خوانده است.بنابراین،تکلیف از عهدۀ او ساقط شده و امر خداوند را امتثال نموده است،هر چند ممکن است در واقع این نماز باطل باشد.گاهی نیز انسان بعد از فارغ شدن از نماز متوجّه می شود که نماز او باطل(فاسد)بوده است.در این صورت،شکّی نیست که باید نماز را اعاده کند.ولی گاهی انسان بعد از فراغت از نماز شک می کند که آیا نماز او صحیح بوده یا باطل؟در این قبیل موارد،اگر سبب شک،احتمال اخلال در جزء واجبی از نماز باشد،نباید به آن اعتنا کند،زیرا شک بعد از