- سخن ناشر 1
- کاربرد اصطلاح در علوم 3
- اصطلاحات علم اصول 4
- اشاره 8
- اباحۀ اخص 8
- اباحۀ اضطراری 8
- اباحۀ اقتضایی 9
- اباحۀ شرعی 9
- اباحۀ ظاهری 9
- اباحۀ اعم 9
- اباحۀ عقلی 10
- اباحۀ غیر اقتضایی 10
- ابتلا و عدم ابتلا 10
- اباحۀ واقعی 10
- اتّصال زمان شک به زمان یقین 13
- اثبات و ثبوت 13
- اثر شرعی 14
- اجتماع امر و نهی 14
- اشاره 16
- اجتهاد 16
- اجتهاد تجزّئی 21
- اجتهاد در عصر ائمه علیهم السلام 21
- اجتهاد خاص 21
- اجزاء در اصول با کشف خلاف ظنّی 22
- اجتهاد عام 22
- اجزاء در اصول با کشف خلاف قطعی 23
- اجزاء در امارات با کشف خلاف قطعی 24
- اجزاء در تبدّل قطع 24
- اشاره 24
- اجزاء 24
- اجزاء در امارات با کشف خلاف ظنّی 24
- اجزای مأموربه امر واقعی ثانوی 26
- اشاره 27
- اجماع 27
- اجماع بسیط 29
- اجماع حدسی 30
- اجماع تشرّفی 30
- اجماع دخولی 30
- اجماع عملی 31
- اجماع سکوتی 31
- اجماع لطفی 32
- اجماع لبّی 32
- اجماع کشفی 32
- اجماع مرکّب 33
- اجماع محصّل 33
- اجماع مدرکی 33
- اجمال 34
- اشاره 34
- اجماع منقول 34
- اجمال مخصّص لبّی 35
- اجمال نصّ 36
- اجمال مخصّص لفظی 36
- احترازی بودن قیود 37
- اشاره 38
- احتمال و محتمل 38
- احتیاط 38
- احتیاط شرعی 39
- احتیاط عقلی 40
- اخباریین 42
- اختیار 44
- اشاره 45
- اراده 45
- اراده استعمالی 46
- ارادۀ الهی 47
- ارادۀ تفهیمی 47
- ارادۀ تکوینی 47
- ارادۀ تشریعی 47
- ارادۀ انشایی 47
- ارادۀ فعلی 48
- ارادۀ حقیقی 48
- استثنا 49
- استحباب 50
- استحسان 50
- اشاره 52
- استصحاب 52
- استصحاب استقبالی 56
- استصحاب تنجیزی 57
- استصحاب حال شرع 58
- استصحاب حال عقل 58
- استصحاب جزئی 58
- استصحاب حکم مخصّص در عموم زمانی 59
- استصحاب در امور تدریجی 60
- استصحاب در اطراف علم اجمالی 60
- استصحاب حکمی 60
- استصحاب در شبهۀ حکمی 61
- استصحاب در زمانیات 61
- استصحاب سببی 62
- استصحاب در شبهۀ موضوعی 62
- استصحاب صحّت هنگام شک در مانع 63
- استصحاب عدمی 64
- استصحاب کلّی 64
- استصحاب قهقرایی 64
- استصحاب وجودی 66
- استصحاب مسبّبی 66
- استصحاب موضوعی 66
- اشاره 67
- استعمال حقیقی 67
- استعمال 67
- استلزامات عقلی 68
- استعمال مجازی 68
- اشاره 69
- اسم جنس 69
- اشتراک 69
- اشتراک لفظی 70
- اشتراک معنوی 70
- اصل اباحه 71
- اشاره 71
- اصل احتیاط 73
- اصل اجتهادی 73
- اصل اباحۀ عقلی 73
- اصل اباحۀ شرعی 73
- اصل اشتغال 74
- اصل اطلاق 74
- اصل برائت 75
- اصل تأخّر حادث 75
- اصل تخییر 76
- اصل تطابق 78
- اصل تنزیلی 79
- اصل ثبات 79
- اصل حسّ 80
- اصل حلیت 82
- اصل صحّت 82
- اصل حقیقت 82
- اصل شرعی 82
- اصل طهارت 84
- اصل ظهور 85
- اصل عدم 86
- اصل عدم استخدام 86
- اشاره 86
- اصل عدم اعتبار ظنّ 88
- اصل عدم تزکیه 88
- اصل عدم اضمار 88
- اصل عدم اشتراک 88
- اصل عدم قرینه 89
- اصل عدم تقدیر 89
- اصل عقلی 90
- اصل عملی 90
- اصل عدم نقل 90
- اصل عموم 92
- اصل غیر محرز 93
- اصل غیر تنزیلی 93
- اصل لفظی 93
- اصل غیر مثبت 93
- اصل مثبت 94
- اصل نفی 97
- اصل موضوعی 97
- اصل وقف 98
- اصول فقه 98
- اصول فقاهتی 98
- اصول مؤمَّنه 100
- اطّراد 101
- اطلاق 102
- اشاره 102
- اطلاق شمولی 105
- اطلاق بدلی 105
- اعتبار 106
- اطمینان 106
- اقلّ و اکثر 109
- اشاره 109
- اقتضا 109
- اقلّ و اکثر ارتباطی 111
- اماره 111
- اقلّ و اکثر استقلالی 111
- اشاره 111
- اشاره 112
- امتثال 112
- امارۀ حکمی 112
- امارۀ موضوعی 112
- امتثال احتمالی 113
- امثتال ظنّی 113
- امتناع 114
- امتثال علمی تفصیلی 114
- امر 115
- اشاره 115
- امر ارشادی 118
- امر به امر 119
- امر بعد از حَظر 119
- امر به شیء مقتضی نهی از ضدّ آن هست یا خیر؟ 120
- امر تعیینی 122
- امر تخییری 122
- امر تعبّدی 122
- امر مولوی 123
- امر عینی 123
- امر ثانوی ظاهری 123
- امر کفایی 123
- امر غیری 123
- امر ثانوی اضطراری 123
- امر واقعی 124
- امکان 124
- اشاره 124
- امکان اخصّ 126
- امکان استعدادی 127
- امکان عام 127
- امکان تعبّد به ظنّ 127
- اشاره 127
- انحلال 127
- امکان خاص 127
- امکان وقوعی 127
- امکان استقبالی 127
- اشاره 130
- انحلال حکمی 130
- انحلال حکم وضعی 130
- انسداد 130
- انحلال حکم تکلیفی 130
- انحلال حقیقی 130
- انسداد حکومتی 132
- انسداد کبیر 133
- انسداد کشفی 133
- انصراف 133
- انسدادی 133
- انفتاحی 134
- انفتاح 134
- انقلاب نسبت 134
- ایجاب 135
- انقیاد 135
- برائت شرعی 136
- برائت 136
- برائت اصلی 136
- بالجمله و فی الجمله 136
- اشاره 136
- برائت عقلی 138
- اشاره 139
- بنای عقلا 141
- برهان لمّی 141
- برهان انّی 141
- بسیط بودن مشتق 141
- تأخیر بیان از وقت حاجت 142
- تأخیر بیان از وقت خطاب 142
- تجرّی 143
- تبادر 143
- تحقیق مناط 145
- تجزّی 145
- تخصّص 146
- تخریج مناط 146
- تخصیص 147
- تخطئه 147
- اشاره 150
- تخییر بین اقلّ و اکثر 150
- تخییر عقلی 151
- تخییر شرعی 151
- تداخل اسباب و مسبّبات 152
- تراخی 154
- تراجیح 154
- ترتّب 155
- ترادف 155
- تزاحم 161
- ترک استکشاف 161
- اشاره 161
- تزاحم در مستحبّات 163
- تسلسل 164
- تسامح در ادلّۀ سنن 164
- تشریع عملی 166
- تصویب معتزلی 166
- اشاره 166
- اشاره 166
- تصویب 166
- تصویب اشعری 166
- تعارض 167
- تعادل و تراجیح 167
- تعبّدی 172
- تعلیق حکم بر وصف مشعر علیت است ؟ 174
- تعیینی و تعینی 174
- تعدّد مطلوب 174
- تقلید 175
- تقابل بین اطلاق و تقیید 175
- تقیید 184
- تقیه 184
- اشاره 184
- تقیه مداراتی 184
- تکرار 184
- تنجیز و تعذیر 185
- تناقض 185
- تمثیل 185
- تنقیح مناط 186
- تنجیز و تعلیق 186
- اشاره 187
- تواتر 187
- تواتر اجمالی 188
- تواتر لفظی 188
- تواتر معنوی 188
- جامع عرضی 189
- جامع انتزاعی 189
- جامع ذاتی 189
- جزء 190
- اشاره 190
- جزء ذهنی 190
- جزء خارجی 190
- جمع دلالی 191
- جعل مرکّب 191
- جمع تبرّعی 191
- جمع عرفی 191
- جعل بسیط 191
- جمع مقبول 192
- الجمع مهما امکن اولی من الطّرح 192
- جمع محمولی 192
- جمع موضوعی 192
- حاظر و مبیح 195
- حجّت 195
- حجیت اصولی 196
- حجیت ذاتی 196
- اشاره 197
- حرمت 197
- حرمت ذاتی 197
- حُسن و قبح عقلی 198
- حقیقت شرعیه 206
- حقیقت متشرّعه 207
- حقیقت و مجاز 207
- حکم 210
- اشاره 210
- حکم ارشادی 216
- حکم امضایی 216
- حکم اقتضایی 216
- حکم اوّلی 217
- حکم تأسیسی 217
- حکم تنجیزی 217
- حکم تکلیفی 217
- حکم ثانوی 217
- حکم عدمی 218
- حکم شأنی 218
- حکم شرعی 218
- حکم فعلی 218
- حکم ظاهری 218
- حکم واقعی ثانوی 219
- حکم وضعی 219
- حکمت 219
- اشاره 219
- حکم واقعی اوّلی 219
- حکم مولوی 219
- حکمت الهی 220
- حکومت 220
- اشاره 220
- حکومت عرفی 222
- حکومت ظاهری 222
- حمل 223
- اشاره 223
- حمل شایع صناعی 223
- حمل ذاتی اوّلی 223
- حیثیت اطلاقیه 224
- حیثیت تعلیلیه 224
- خاص 225
- اشاره 225
- حیثیت تقییدیه 225
- خبر 225
- خبر حسّی 231
- خبر عزیز 231
- خبر حدسی 231
- خبر صحیح 231
- خبر ضعیف 231
- خبر حسن 231
- خبر متواتر 232
- خبر مستفیض 232
- خبر موثوق 232
- خبر متواتر اجمالی 232
- خبر موثّق 232
- خبر متواتر لفظی 232
- خبر متواتر معنوی 232
- خرق اجماع 233
- دفع مفسده مقدّم بر جلب منفعت 233
- خطاب های شفاهی 233
- دلالت استعمالی 234
- اشاره 234
- دلالت اقتضا 235
- دلالت التزامی 236
- دلالت ترک 236
- دلالت انّی 236
- دلالت تصدیقی 236
- دلات ایماء 236
- دلالت تضّمنی 237
- دلالت تفهیمی 237
- دلالت تقریر 237
- دلالت تصوّری 237
- دلالت تنبیه 238
- دلالت جدّی 238
- دلالت سکوت 238
- دلالت طبعی 238
- دلالت فعل 239
- دلالت عقلی 239
- دلالت قول 240
- دلالت لمّی 240
- دلالت مطابقی 240
- دلیل 241
- دلالت منطوق 241
- دلالت وضعی 241
- اشاره 241
- دلیل امضایی 242
- دلیل اجتهادی 242
- دلیل الخطاب 242
- دلیل لبّی 243
- دلیل شرعی 243
- دلیل عقلی 243
- دلیل انّی 243
- دلیل تأسیسی 243
- دلیل فقاهتی 243
- دلیل نقلی 244
- دلیل لفظی 244
- دور 244
- دوام نسبت 244
- دلیل محرز 244
- دلیل لمّی 244
- دوران امر بین اقلّ و اکثر ارتباطی 245
- دوران امر بین تخصیص و نسخ 245
- دوران امر بین جزئیت،شرطیت و مانعیت 245
- دوران امر بین اقلّ و اکثر استقلالی 245
- دوران امر بین متباینین 246
- دوران امر بین محذورین 246
- دون اثباطه خرط القتاد 246
- ذات 246
- ذاتی و عرضی 247
- ذهن 248
- رافع و مانع 248
- رخصت و عزیمت 249
- سبب 251
- رفع و دفع 251
- سبر و تقسیم 253
- سدّ ذرایع و فتح ذرایع 254
- سنّت 256
- سیرۀ عقلا 260
- سیره 260
- اشاره 260
- سیرۀ متشرّعه 260
- اشاره 261
- شبهۀ بدوی 261
- شبهۀ ابن قبّه 261
- شبهۀ تحریمی 262
- شبهۀ حکمی 262
- شبهۀ کعبی 263
- شبهۀ مفهومی 264
- شبهۀ محصور 264
- شبهۀ مقرون به علم اجمالی 264
- شبهۀ مصداقی 264
- شبهۀ وجوبی 265
- شرایط جعل و مجعول 265
- شبهۀ موضوعی 265
- اشاره 265
- شرط 265
- شرط ترتّب 266
- شرط متقدّم،متأخّر و مقارن 266
- شرط اتّصاف 266
- اشاره 267
- شک بین جزئیت و مانعیت 267
- شرع 267
- شک 267
- شک در تکلیف 268
- شک در حجیت 268
- شک در رافع 268
- شک ساری 269
- شک در محصّل 269
- شک در مقتضی 269
- شک در مکلّفٌ به 269
- شک طاری 270
- شک مسبّبی 270
- شک سببی 270
- اشاره 271
- شهرت 271
- شهرت روایی 271
- صحّت حمل 272
- شهرت فتوایی 272
- شهرت عملی 272
- صحیح و اعم 273
- صدق در قضایای حملی 277
- اشاره 278
- ضدّ 278
- ضرر و ضرار 279
- طریقۀ عقلا 279
- طلب و اراده 279
- ضدّ عام 279
- ظاهر 279
- طریقیت 279
- اشاره 282
- ظنّ 282
- ظنّ اطمینانی 283
- ظنّ خاص 283
- ظنّ غالب 284
- ظنّ قوی 284
- ظنّ ممنوع 284
- ظنّ مطلق 284
- ظنّ متأخّم به علم 284
- ظنّ مانع 284
- ظنّ طریقی 284
- ظنّ موضوعی 285
- ظواهر الفاظ 285
- ظنّی الدّلالت 285
- ظنّ نوعی 285
- اشاره 286
- ظهور اقتضائی 286
- ظهور تصدیقی 286
- عام اصولی 287
- ظهور موضوعی 287
- ظهور تضمّنی 287
- عام استغراقی 287
- ظهور ذاتی 287
- عام مجموعی 288
- عام افرادی 288
- عام و خاص 288
- عام بدلی 288
- عام و خاص من وجه 292
- عدالت 292
- عدم ازلی 293
- عدم ابتلا 293
- عدم الدّلیل دلیل العدم 294
- عدم اطّراد 294
- عدم القول بالفصل 295
- عدم صحّت حمل 296
- عدم صحّت سلب 296
- عدم و ملکه 296
- عدم محمولی 296
- عَرَض 297
- اشاره 297
- عرض ذاتی 297
- عَرَض غریب 297
- عدم وصفی 297
- عرض و عرضی 297
- عُرف 298
- اشاره 298
- عرف خاص 301
- عرف فاسد 302
- عرف عام 302
- عرف قولی 302
- عرف عملی 302
- عصمت 303
- عصیان 303
- عزیمت 303
- اشاره 304
- عقل عملی 307
- عقلیات غیر مستقل 307
- علّت 307
- عقل نظری 307
- عقلیات مستقل 307
- علّت و حکمت 310
- اشاره 311
- علم اجمالی 313
- علم تفصیلی 314
- علم فقه 314
- علم اجمالی در تدریجیات 314
- عموم 314
- علم اصول فقه 314
- اشاره 314
- عموم استغراقی 314
- عموم سیاقی 315
- عموم زمانی 315
- عموم فوقانی 315
- عموم و خصوص من وجه 316
- عموم و خصوص 316
- غایت 316
- عموم و خصوص مطلق 316
- غیر مستقلاّت عقلی 317
- فحوی الخطاب 317
- فتح ذرایع 317
- فقه 318
- فقیه 319
- فور و تراخی 319
- قاصر 320
- قاطع و مانع 321
- اشاره 322
- قاعدۀ استصحاب 323
- قاعدۀ استطاعت 323
- قاعدۀ تجاوز و فراغ 324
- قاعدۀ اصولی 324
- قاعدۀ الجمع مهما امکن اولی من الطّرح 324
- قاعدۀ ترجیح بلا مرجّح 328
- قاعدۀ تحسین و تقبیح عقلی 328
- قاعدۀ تسامح در ادلّۀ سنن 328
- قاعدۀ تقیه 329
- قاعده تعیین 329
- قاعدۀ فقهی 335
- قاعدۀ صحّت 335
- قاعدۀ قبح عقاب بلا بیان 335
- قاعدۀ طهارت 335
- قاعده فراغ 335
- قاعدۀ لاضرر و لاضرار 338
- قاعده لطف 343
- قاعدۀ ما لایدرک کلّه لایترک کلّه 345
- قاعدۀ مقتضی و مانع 345
- قاعدۀ ملازمه 346
- قاعدۀ میسور 348
- قاعدۀ نفی عُسر و حرج 349
- قاعدۀ ید 353
- قاعدۀ یقین 356
- قبح فعلی و قبح فاعلی 358
- قُبح عقاب بلابیان 358
- قدرت تکوینی به معنی اعم 359
- قرآن 360
- قرینۀ حالیه 364
- اشاره 364
- قرینه 364
- قرینۀ لبّی 365
- قرینۀ عقلی 365
- قرینۀ عرفی 365
- قرینۀ غیرلفظی 365
- قرینۀ لفظی 365
- قصد وجه 366
- قرینۀ منفصل 366
- قرینۀ مقالیه 366
- قطع 367
- اشاره 367
- قضیۀ حقیقیه 367
- قضیۀ خارجیه 367
- اشاره 367
- قطع تفصیلی 373
- قطع تعبّدی 373
- قطع اجمالی 373
- قطع شخصی 373
- قطع طریقی 374
- قطع موضوعی 374
- قطع موضوعی طریقی 374
- قطع قطّاع 374
- قطع عرفی 374
- قطع واقعی 375
- قطع نوعی 375
- قطع موضوعی وصفی 375
- قَلب 376
- القول بعدم الفصل 377
- قول لُغوی 377
- اشاره 379
- قیاس 379
- قیاس ادنی 382
- قیاس اخاله 382
- قیاس خفی 383
- قیاس جلی 383
- قیاس اصولی 383
- قیاس اولویت 383
- قیام اصول مقام قطع 384
- قیاس علّت 384
- قیاس مستنبط العلّه 384
- قیاس منصوص العلّه 384
- قیاس مصرّح العلّه 384
- قیام اماره مقام قطع موضوعی طریقی 385
- کان تامّه و ناقصه 385
- قیام اماره مقام قطع موضوعی صفتی 385
- کشف 387
- کُفر 389
- کلّ 389
- کشف انسدادی 389
- کلّما حکم به الشّرع حکم به العقل 390
- کلام 390
- کلّما حکم به العقل حکم به الشّرع 390
- اشاره 390
- کلّی 390
- کلّی عقلی 391
- کلّی منطقی 391
- کلّی طبیعی 391
- کنایه 393
- کَون 394
- کِیف 394
- لای نفی جنس 395
- لُبّ 396
- لحن الخطاب 396
- لزوم بین و غیر بین 396
- لمّی 397
- لغت 397
- مادّه 398
- اشاره 399
- ماهیت لا به شرط قسمی 399
- مانع شرعی 399
- ماهیت 399
- ماهیت مهمله 400
- ماهیت مطلقه 400
- ماهیت مجرّده 400
- ماهیت مخلوطه 400
- ماهیت لا به شرط مقسمی 400
- مبادی عالیه 401
- مبادی احکامیه 401
- مبادی تصدیقیه 401
- مبادی تصوّریه 401
- اشاره 401
- متأخّری متأخّرین 402
- مُبیح 402
- متأخّرین 402
- متجرّی 402
- مترادف 403
- متشرّعه 403
- متشابه 403
- متواتر 404
- متعلّق احکام 404
- اشاره 405
- مجاری اصول 405
- مثبتات اماره و اصل 405
- مَجاز 405
- مجاز به زیاده و نقصان 406
- مجاز عقلی 406
- مَجاز لغوی 407
- مجاز مشهور 407
- مجهول 408
- محمول بالضّمیمه 409
- مخالفت احتمالی عملی 410
- مخالفت قطعی عملی 410
- مخالفت قطعی التزامی 410
- اشاره 411
- مخصّص قطعی الدّلالت 412
- مخصّص عقلی 412
- مخصِّص لُبّی 413
- مخصّص متّصل لُبّی 414
- مخصِّص مبین 414
- مخصِّص لفظی 414
- مخصّص متّصل 414
- مخصّص متّصل لفظی 415
- مخصّص مجمل 415
- مخصّص منفصل 416
- مخصّص منفصل لُبّی 416
- مراتب حکم 417
- مخطّئه 417
- مرّه و تکرار 418
- مُرجِّح 418
- مسئلۀ اصولی 419
- مستقلّات عقلیه 419
- مسئلۀ فقهی 419
- مستحب 419
- مسقطات تکلیف 420
- مسلّمات 420
- مشهور 421
- مشترک 421
- مصالح مرسله 422
- مصلحت 426
- مضیق 428
- مطلق 428
- مظنونات 429
- معقولات اوّلیه 429
- معقولات ثانویه 429
- مفهوم 430
- اشاره 430
- مفاهیم اعتباری 430
- مفاهیم انتزاعی 430
- مفاهیم حقیقی 430
- مفهوم حصر 433
- مفهوم استثناء 433
- مفهوم غایت 435
- مفهوم لقب 437
- مفهوم وصف 438
- مفهوم موافق 438
- مفهوم مردّد 438
- مقدّمات تولیدیه 439
- مقدّمات حکمت 439
- مقدّمه 441
- مقدّمات دلیل انسداد 441
- اشاره 441
- مقدّمۀ سبب 444
- مقدّمۀ شرط 444
- مقدّمۀ صحّت 445
- مقدّمۀ شرعی 445
- مقدّمۀ عبادی 446
- مقدّمۀ عقلی 447
- مقدّمۀ عدم مانع 447
- مقدّمۀ علم 448
- مقدّمۀ متأخّر 448
- مقدّمۀ غیر موصل 448
- مقدّمۀ متقدّم 449
- مقدّمۀ معدّ 449
- مقدّمۀ مفوّته 449
- مقدّمۀ موصل 450
- مقدّمۀ مقارن 450
- مقدّمۀ واجب 451
- مقدّمۀ وجود 453
- مقدّمۀ وجوب 453
- مقرّر 453
- ملازمه بین حکم شرع و عقل 454
- ملاک اقتضایی 454
- مقید 454
- ملاکات احکام 454
- مَناط 455
- ملکه 455
- منجّز 455
- مناسب 455
- موافقت احتمالی التزامی 456
- موافقت قطعی التزامی 456
- موافقت قطعی عملی 456
- منطوق 456
- موافقت احتمالی عملی 456
- موافقت و مخالفت 456
- موضوع 458
- اشاره 458
- موضوع علم اصول 459
- موضوع مستنبط 459
- اشاره 460
- نسخ 460
- نسخ وجوب 462
- نصّ اهل لغت 463
- نصّ 463
- اشاره 463
- نظر 464
- نفس الامر 465
- نَعت 465
- نفی حکم به لسان موضوع 466
- نَفل 466
- اشاره 467
- نهی ارشادی 469
- نهی در عبادت 470
- نهی در معامله 470
- نهی تحریمی 470
- نهی تنزیهی 470
- اشاره 471
- نهی غیری 471
- نهی نفسی 471
- واجب 471
- واجب تخییری 472
- واجب تبعی 472
- واجب تعبّدی 473
- واجب توصّلی 473
- واجب تعیینی 473
- واجب مضیق 474
- واجب غیری 474
- واجب کفایی 474
- واجب مشروط 474
- واجب مطلق 475
- واجب معلّق 475
- واجب منجّز 476
- واجب موسّع 476
- واجب نفسی 476
- واجب موقّت 476
- واجب مقید 476
- واسطه در عروض 477
- واضع 477
- وجوب 478
- وجود نعتی 480
- وجود محمولی 480
- وحدت مطلوب و تعدّد مطلوب 480
- ورود 481
- وصف 482
- اشاره 483
- وضع 483
- وضع تخصّصی 485
- وضع تخصیصی 486
- وضع تعیینی 486
- وضع جزئی 486
- وضع شخصی 486
- وضع عینی 486
- وضع تعینی 486
- وضع نوعی 487
- وضع مرکّبات 487
- اشاره 489
- یقین منطقی و یقین اصولی 489
- هل مرکّبه 489
- یقین 489
- یقین استقرائی 489
ضدّ خاص
به عنوان«امر به شیء مقتضی نهی از ضدّ آن هست یا خیر»رجوع شود.
ضدّ عام
ضدّ به معنای نقیض را اعم از این که وجودی باشد یا عدمی،«ضدّ عام»گویند.به عنوان«ضدّ»و«امر به شیء مقتضی نهی از ضدّ آن هست یا خیر»رجوع شود.
ضرر و ضرار
به عنوان«قاعدۀ لاضرر و لاضرار»رجوع شود.
طریقۀ عقلا
به عنوان«سیرۀ عقلا»رجوع شود.
طریقیت
به عنوان«سببیت و طریقیت»رجوع شود.
طلب و اراده
اختلاف است در این که:1.آیا طلب و اراده از نظر مفهوم و مصداق متّحدند؟2.یا از حیث مفهوم متفاوت ولی از نظر مصداق متّحدند؟3.و یا این که هم از لحاظ مفهوم و هم از لحاظ مصداق متباین و هر کدام غیر از دیگری است؟
ظاهر
-1
دلالت هر لفظی بر مقصود گوینده از دو حال خارج نیست:1.دلالت لفظ بر یک معنی چنان صریح و روشن باشد که احتمال خلاف منتفی باشد.این قبیل دلالت را«نصّ»
1- (1) .الذّریعه:13/1؛الرّسائل:34؛فوائد الاصول:133/3؛الکفایه:58/2؛اصول الفقه مظفّر:137/2؛نهایه الاصول:465؛تهذیب الاصول:162/2؛البیان:261؛الاصول العامّه:102؛علم اصول الفقه:26؛تهذیب الاصول سبزواری:75/2؛عنایه الاصول:111/3؛المحصول رازی:169/1.