- سخن ناشر 1
- کاربرد اصطلاح در علوم 3
- اصطلاحات علم اصول 4
- اشاره 8
- اباحۀ اخص 8
- اباحۀ اضطراری 8
- اباحۀ اقتضایی 9
- اباحۀ ظاهری 9
- اباحۀ اعم 9
- اباحۀ شرعی 9
- ابتلا و عدم ابتلا 10
- اباحۀ واقعی 10
- اباحۀ عقلی 10
- اباحۀ غیر اقتضایی 10
- اتّصال زمان شک به زمان یقین 13
- اثبات و ثبوت 13
- اثر شرعی 14
- اجتماع امر و نهی 14
- اجتهاد 16
- اشاره 16
- اجتهاد تجزّئی 21
- اجتهاد خاص 21
- اجتهاد در عصر ائمه علیهم السلام 21
- اجزاء در اصول با کشف خلاف ظنّی 22
- اجتهاد عام 22
- اجزاء در اصول با کشف خلاف قطعی 23
- اجزاء در امارات با کشف خلاف ظنّی 24
- اشاره 24
- اجزاء 24
- اجزاء در امارات با کشف خلاف قطعی 24
- اجزاء در تبدّل قطع 24
- اجزای مأموربه امر واقعی ثانوی 26
- اجماع 27
- اشاره 27
- اجماع بسیط 29
- اجماع دخولی 30
- اجماع تشرّفی 30
- اجماع حدسی 30
- اجماع عملی 31
- اجماع سکوتی 31
- اجماع لطفی 32
- اجماع لبّی 32
- اجماع کشفی 32
- اجماع مرکّب 33
- اجماع مدرکی 33
- اجماع محصّل 33
- اجمال 34
- اشاره 34
- اجماع منقول 34
- اجمال مخصّص لبّی 35
- اجمال مخصّص لفظی 36
- اجمال نصّ 36
- احترازی بودن قیود 37
- اشاره 38
- احتیاط 38
- احتمال و محتمل 38
- احتیاط شرعی 39
- احتیاط عقلی 40
- اخباریین 42
- اختیار 44
- اشاره 45
- اراده 45
- اراده استعمالی 46
- ارادۀ انشایی 47
- ارادۀ تفهیمی 47
- ارادۀ تکوینی 47
- ارادۀ الهی 47
- ارادۀ تشریعی 47
- ارادۀ فعلی 48
- ارادۀ حقیقی 48
- استثنا 49
- استحباب 50
- استحسان 50
- اشاره 52
- استصحاب 52
- استصحاب استقبالی 56
- استصحاب تنجیزی 57
- استصحاب حال شرع 58
- استصحاب جزئی 58
- استصحاب حال عقل 58
- استصحاب حکم مخصّص در عموم زمانی 59
- استصحاب در امور تدریجی 60
- استصحاب در اطراف علم اجمالی 60
- استصحاب حکمی 60
- استصحاب در شبهۀ حکمی 61
- استصحاب در زمانیات 61
- استصحاب در شبهۀ موضوعی 62
- استصحاب سببی 62
- استصحاب صحّت هنگام شک در مانع 63
- استصحاب عدمی 64
- استصحاب قهقرایی 64
- استصحاب کلّی 64
- استصحاب وجودی 66
- استصحاب موضوعی 66
- استصحاب مسبّبی 66
- استعمال 67
- استعمال حقیقی 67
- اشاره 67
- استعمال مجازی 68
- استلزامات عقلی 68
- اشاره 69
- اسم جنس 69
- اشتراک 69
- اشتراک لفظی 70
- اشتراک معنوی 70
- اشاره 71
- اصل اباحه 71
- اصل اجتهادی 73
- اصل احتیاط 73
- اصل اباحۀ عقلی 73
- اصل اباحۀ شرعی 73
- اصل اشتغال 74
- اصل اطلاق 74
- اصل برائت 75
- اصل تأخّر حادث 75
- اصل تخییر 76
- اصل تطابق 78
- اصل تنزیلی 79
- اصل ثبات 79
- اصل حسّ 80
- اصل صحّت 82
- اصل حلیت 82
- اصل حقیقت 82
- اصل شرعی 82
- اصل طهارت 84
- اصل ظهور 85
- اصل عدم 86
- اصل عدم استخدام 86
- اشاره 86
- اصل عدم اعتبار ظنّ 88
- اصل عدم تزکیه 88
- اصل عدم اضمار 88
- اصل عدم اشتراک 88
- اصل عدم قرینه 89
- اصل عدم تقدیر 89
- اصل عدم نقل 90
- اصل عملی 90
- اصل عقلی 90
- اصل عموم 92
- اصل غیر تنزیلی 93
- اصل غیر محرز 93
- اصل لفظی 93
- اصل غیر مثبت 93
- اصل مثبت 94
- اصل موضوعی 97
- اصل نفی 97
- اصل وقف 98
- اصول فقاهتی 98
- اصول فقه 98
- اصول مؤمَّنه 100
- اطّراد 101
- اطلاق 102
- اشاره 102
- اطلاق بدلی 105
- اطلاق شمولی 105
- اعتبار 106
- اطمینان 106
- اقلّ و اکثر 109
- اشاره 109
- اقتضا 109
- اقلّ و اکثر ارتباطی 111
- اماره 111
- اشاره 111
- اقلّ و اکثر استقلالی 111
- امارۀ حکمی 112
- امتثال 112
- اشاره 112
- امارۀ موضوعی 112
- امتثال احتمالی 113
- امثتال ظنّی 113
- امتناع 114
- امتثال علمی تفصیلی 114
- امر 115
- اشاره 115
- امر ارشادی 118
- امر به امر 119
- امر بعد از حَظر 119
- امر به شیء مقتضی نهی از ضدّ آن هست یا خیر؟ 120
- امر تخییری 122
- امر تعیینی 122
- امر تعبّدی 122
- امر ثانوی ظاهری 123
- امر کفایی 123
- امر مولوی 123
- امر عینی 123
- امر ثانوی اضطراری 123
- امر غیری 123
- امکان 124
- امر واقعی 124
- اشاره 124
- امکان اخصّ 126
- اشاره 127
- انحلال 127
- امکان وقوعی 127
- امکان تعبّد به ظنّ 127
- امکان استعدادی 127
- امکان عام 127
- امکان استقبالی 127
- امکان خاص 127
- اشاره 130
- انحلال حکم تکلیفی 130
- انسداد 130
- انحلال حکم وضعی 130
- انحلال حقیقی 130
- انحلال حکمی 130
- انسداد حکومتی 132
- انسداد کبیر 133
- انسداد کشفی 133
- انسدادی 133
- انصراف 133
- انفتاح 134
- انفتاحی 134
- انقلاب نسبت 134
- انقیاد 135
- ایجاب 135
- بالجمله و فی الجمله 136
- برائت شرعی 136
- برائت اصلی 136
- اشاره 136
- برائت 136
- برائت عقلی 138
- اشاره 139
- بنای عقلا 141
- برهان لمّی 141
- برهان انّی 141
- بسیط بودن مشتق 141
- تأخیر بیان از وقت حاجت 142
- تأخیر بیان از وقت خطاب 142
- تبادر 143
- تجرّی 143
- تجزّی 145
- تحقیق مناط 145
- تخصّص 146
- تخریج مناط 146
- تخطئه 147
- تخصیص 147
- اشاره 150
- تخییر بین اقلّ و اکثر 150
- تخییر عقلی 151
- تخییر شرعی 151
- تداخل اسباب و مسبّبات 152
- تراخی 154
- تراجیح 154
- ترتّب 155
- ترادف 155
- ترک استکشاف 161
- تزاحم 161
- اشاره 161
- تزاحم در مستحبّات 163
- تسامح در ادلّۀ سنن 164
- تسلسل 164
- تصویب معتزلی 166
- تصویب اشعری 166
- اشاره 166
- اشاره 166
- تصویب 166
- تشریع عملی 166
- تعارض 167
- تعادل و تراجیح 167
- تعبّدی 172
- تعلیق حکم بر وصف مشعر علیت است ؟ 174
- تعیینی و تعینی 174
- تعدّد مطلوب 174
- تقلید 175
- تقابل بین اطلاق و تقیید 175
- تقیید 184
- تقیه مداراتی 184
- تکرار 184
- اشاره 184
- تقیه 184
- تنجیز و تعذیر 185
- تمثیل 185
- تناقض 185
- تنقیح مناط 186
- تنجیز و تعلیق 186
- اشاره 187
- تواتر 187
- تواتر لفظی 188
- تواتر اجمالی 188
- تواتر معنوی 188
- جامع عرضی 189
- جامع انتزاعی 189
- جامع ذاتی 189
- جزء 190
- اشاره 190
- جزء خارجی 190
- جزء ذهنی 190
- جمع دلالی 191
- جعل مرکّب 191
- جمع تبرّعی 191
- جعل بسیط 191
- جمع عرفی 191
- جمع مقبول 192
- الجمع مهما امکن اولی من الطّرح 192
- جمع موضوعی 192
- جمع محمولی 192
- حاظر و مبیح 195
- حجّت 195
- حجیت اصولی 196
- حجیت ذاتی 196
- حرمت ذاتی 197
- اشاره 197
- حرمت 197
- حُسن و قبح عقلی 198
- حقیقت شرعیه 206
- حقیقت متشرّعه 207
- حقیقت و مجاز 207
- حکم 210
- اشاره 210
- حکم امضایی 216
- حکم اقتضایی 216
- حکم ارشادی 216
- حکم تنجیزی 217
- حکم تکلیفی 217
- حکم ثانوی 217
- حکم اوّلی 217
- حکم تأسیسی 217
- حکم عدمی 218
- حکم ظاهری 218
- حکم شأنی 218
- حکم شرعی 218
- حکم فعلی 218
- حکم واقعی اوّلی 219
- حکم واقعی ثانوی 219
- حکم وضعی 219
- حکمت 219
- اشاره 219
- حکم مولوی 219
- حکومت 220
- حکمت الهی 220
- اشاره 220
- حکومت عرفی 222
- حکومت ظاهری 222
- حمل 223
- اشاره 223
- حمل شایع صناعی 223
- حمل ذاتی اوّلی 223
- حیثیت تعلیلیه 224
- حیثیت اطلاقیه 224
- حیثیت تقییدیه 225
- اشاره 225
- خبر 225
- خاص 225
- خبر حسن 231
- خبر حسّی 231
- خبر عزیز 231
- خبر صحیح 231
- خبر ضعیف 231
- خبر حدسی 231
- خبر موثّق 232
- خبر مستفیض 232
- خبر متواتر معنوی 232
- خبر متواتر لفظی 232
- خبر متواتر 232
- خبر متواتر اجمالی 232
- خبر موثوق 232
- خطاب های شفاهی 233
- خرق اجماع 233
- دفع مفسده مقدّم بر جلب منفعت 233
- دلالت استعمالی 234
- اشاره 234
- دلالت اقتضا 235
- دلات ایماء 236
- دلالت التزامی 236
- دلالت انّی 236
- دلالت تصدیقی 236
- دلالت ترک 236
- دلالت تفهیمی 237
- دلالت تقریر 237
- دلالت تصوّری 237
- دلالت تضّمنی 237
- دلالت تنبیه 238
- دلالت سکوت 238
- دلالت طبعی 238
- دلالت جدّی 238
- دلالت فعل 239
- دلالت عقلی 239
- دلالت لمّی 240
- دلالت قول 240
- دلالت مطابقی 240
- دلالت منطوق 241
- دلالت وضعی 241
- دلیل 241
- اشاره 241
- دلیل اجتهادی 242
- دلیل الخطاب 242
- دلیل امضایی 242
- دلیل لبّی 243
- دلیل شرعی 243
- دلیل انّی 243
- دلیل تأسیسی 243
- دلیل فقاهتی 243
- دلیل عقلی 243
- دلیل نقلی 244
- دلیل لفظی 244
- دلیل محرز 244
- دلیل لمّی 244
- دور 244
- دوام نسبت 244
- دوران امر بین تخصیص و نسخ 245
- دوران امر بین جزئیت،شرطیت و مانعیت 245
- دوران امر بین اقلّ و اکثر ارتباطی 245
- دوران امر بین اقلّ و اکثر استقلالی 245
- دوران امر بین متباینین 246
- ذات 246
- دوران امر بین محذورین 246
- دون اثباطه خرط القتاد 246
- ذاتی و عرضی 247
- ذهن 248
- رافع و مانع 248
- رخصت و عزیمت 249
- رفع و دفع 251
- سبب 251
- سبر و تقسیم 253
- سدّ ذرایع و فتح ذرایع 254
- سنّت 256
- سیره 260
- سیرۀ عقلا 260
- اشاره 260
- سیرۀ متشرّعه 260
- اشاره 261
- شبهۀ بدوی 261
- شبهۀ ابن قبّه 261
- شبهۀ حکمی 262
- شبهۀ تحریمی 262
- شبهۀ کعبی 263
- شبهۀ مقرون به علم اجمالی 264
- شبهۀ محصور 264
- شبهۀ مفهومی 264
- شبهۀ مصداقی 264
- شبهۀ وجوبی 265
- شرایط جعل و مجعول 265
- اشاره 265
- شرط 265
- شبهۀ موضوعی 265
- شرط ترتّب 266
- شرط متقدّم،متأخّر و مقارن 266
- شرط اتّصاف 266
- اشاره 267
- شک 267
- شرع 267
- شک بین جزئیت و مانعیت 267
- شک در تکلیف 268
- شک در حجیت 268
- شک در رافع 268
- شک در محصّل 269
- شک ساری 269
- شک در مقتضی 269
- شک در مکلّفٌ به 269
- شک مسبّبی 270
- شک طاری 270
- شک سببی 270
- اشاره 271
- شهرت 271
- شهرت روایی 271
- شهرت فتوایی 272
- صحّت حمل 272
- شهرت عملی 272
- صحیح و اعم 273
- صدق در قضایای حملی 277
- اشاره 278
- ضدّ 278
- ضرر و ضرار 279
- طریقۀ عقلا 279
- طلب و اراده 279
- ظاهر 279
- ضدّ عام 279
- طریقیت 279
- اشاره 282
- ظنّ 282
- ظنّ اطمینانی 283
- ظنّ خاص 283
- ظنّ قوی 284
- ظنّ غالب 284
- ظنّ طریقی 284
- ظنّ مانع 284
- ظنّ مطلق 284
- ظنّ ممنوع 284
- ظنّ متأخّم به علم 284
- ظنّ موضوعی 285
- ظواهر الفاظ 285
- ظنّی الدّلالت 285
- ظنّ نوعی 285
- اشاره 286
- ظهور تصدیقی 286
- ظهور اقتضائی 286
- ظهور موضوعی 287
- عام اصولی 287
- ظهور تضمّنی 287
- عام استغراقی 287
- ظهور ذاتی 287
- عام مجموعی 288
- عام و خاص 288
- عام افرادی 288
- عام بدلی 288
- عدالت 292
- عام و خاص من وجه 292
- عدم ازلی 293
- عدم ابتلا 293
- عدم اطّراد 294
- عدم الدّلیل دلیل العدم 294
- عدم القول بالفصل 295
- عدم صحّت حمل 296
- عدم صحّت سلب 296
- عدم محمولی 296
- عدم و ملکه 296
- عَرَض 297
- اشاره 297
- عرض ذاتی 297
- عدم وصفی 297
- عَرَض غریب 297
- عرض و عرضی 297
- اشاره 298
- عُرف 298
- عرف خاص 301
- عرف فاسد 302
- عرف عام 302
- عرف قولی 302
- عرف عملی 302
- عصمت 303
- عزیمت 303
- عصیان 303
- اشاره 304
- علّت 307
- عقلیات غیر مستقل 307
- عقل عملی 307
- عقلیات مستقل 307
- عقل نظری 307
- علّت و حکمت 310
- اشاره 311
- علم اجمالی 313
- علم تفصیلی 314
- علم اجمالی در تدریجیات 314
- عموم 314
- علم فقه 314
- علم اصول فقه 314
- عموم استغراقی 314
- اشاره 314
- عموم سیاقی 315
- عموم زمانی 315
- عموم فوقانی 315
- غایت 316
- عموم و خصوص من وجه 316
- عموم و خصوص 316
- عموم و خصوص مطلق 316
- فحوی الخطاب 317
- غیر مستقلاّت عقلی 317
- فتح ذرایع 317
- فقه 318
- فقیه 319
- فور و تراخی 319
- قاصر 320
- قاطع و مانع 321
- اشاره 322
- قاعدۀ استصحاب 323
- قاعدۀ استطاعت 323
- قاعدۀ اصولی 324
- قاعدۀ تجاوز و فراغ 324
- قاعدۀ الجمع مهما امکن اولی من الطّرح 324
- قاعدۀ تحسین و تقبیح عقلی 328
- قاعدۀ ترجیح بلا مرجّح 328
- قاعدۀ تسامح در ادلّۀ سنن 328
- قاعدۀ تقیه 329
- قاعده تعیین 329
- قاعدۀ صحّت 335
- قاعدۀ فقهی 335
- قاعدۀ قبح عقاب بلا بیان 335
- قاعدۀ طهارت 335
- قاعده فراغ 335
- قاعدۀ لاضرر و لاضرار 338
- قاعده لطف 343
- قاعدۀ ما لایدرک کلّه لایترک کلّه 345
- قاعدۀ مقتضی و مانع 345
- قاعدۀ ملازمه 346
- قاعدۀ میسور 348
- قاعدۀ نفی عُسر و حرج 349
- قاعدۀ ید 353
- قاعدۀ یقین 356
- قبح فعلی و قبح فاعلی 358
- قُبح عقاب بلابیان 358
- قدرت تکوینی به معنی اعم 359
- قرآن 360
- قرینه 364
- قرینۀ حالیه 364
- اشاره 364
- قرینۀ عقلی 365
- قرینۀ عرفی 365
- قرینۀ غیرلفظی 365
- قرینۀ لفظی 365
- قرینۀ لبّی 365
- قرینۀ مقالیه 366
- قصد وجه 366
- قرینۀ منفصل 366
- قضیۀ حقیقیه 367
- قضیۀ خارجیه 367
- اشاره 367
- اشاره 367
- قطع 367
- قطع تفصیلی 373
- قطع اجمالی 373
- قطع تعبّدی 373
- قطع شخصی 373
- قطع عرفی 374
- قطع قطّاع 374
- قطع موضوعی طریقی 374
- قطع موضوعی 374
- قطع طریقی 374
- قطع واقعی 375
- قطع موضوعی وصفی 375
- قطع نوعی 375
- قَلب 376
- القول بعدم الفصل 377
- قول لُغوی 377
- اشاره 379
- قیاس 379
- قیاس ادنی 382
- قیاس اخاله 382
- قیاس اولویت 383
- قیاس جلی 383
- قیاس اصولی 383
- قیاس خفی 383
- قیاس مصرّح العلّه 384
- قیاس منصوص العلّه 384
- قیام اصول مقام قطع 384
- قیاس علّت 384
- قیاس مستنبط العلّه 384
- قیام اماره مقام قطع موضوعی صفتی 385
- قیام اماره مقام قطع موضوعی طریقی 385
- کان تامّه و ناقصه 385
- کشف 387
- کلّ 389
- کُفر 389
- کشف انسدادی 389
- کلّما حکم به الشّرع حکم به العقل 390
- کلّما حکم به العقل حکم به الشّرع 390
- اشاره 390
- کلام 390
- کلّی 390
- کلّی عقلی 391
- کلّی منطقی 391
- کلّی طبیعی 391
- کنایه 393
- کَون 394
- کِیف 394
- لای نفی جنس 395
- لحن الخطاب 396
- لزوم بین و غیر بین 396
- لُبّ 396
- لغت 397
- لمّی 397
- مادّه 398
- ماهیت لا به شرط قسمی 399
- ماهیت 399
- اشاره 399
- مانع شرعی 399
- ماهیت مهمله 400
- ماهیت مطلقه 400
- ماهیت مخلوطه 400
- ماهیت مجرّده 400
- ماهیت لا به شرط مقسمی 400
- مبادی عالیه 401
- اشاره 401
- مبادی احکامیه 401
- مبادی تصدیقیه 401
- مبادی تصوّریه 401
- متأخّرین 402
- مُبیح 402
- متجرّی 402
- متأخّری متأخّرین 402
- مترادف 403
- متشابه 403
- متشرّعه 403
- متعلّق احکام 404
- متواتر 404
- مثبتات اماره و اصل 405
- اشاره 405
- مجاری اصول 405
- مَجاز 405
- مجاز به زیاده و نقصان 406
- مجاز عقلی 406
- مَجاز لغوی 407
- مجاز مشهور 407
- مجهول 408
- محمول بالضّمیمه 409
- مخالفت احتمالی عملی 410
- مخالفت قطعی عملی 410
- مخالفت قطعی التزامی 410
- اشاره 411
- مخصّص قطعی الدّلالت 412
- مخصّص عقلی 412
- مخصِّص لُبّی 413
- مخصِّص لفظی 414
- مخصّص متّصل 414
- مخصّص متّصل لُبّی 414
- مخصِّص مبین 414
- مخصّص مجمل 415
- مخصّص متّصل لفظی 415
- مخصّص منفصل لُبّی 416
- مخصّص منفصل 416
- مراتب حکم 417
- مخطّئه 417
- مُرجِّح 418
- مرّه و تکرار 418
- مستقلّات عقلیه 419
- مسئلۀ فقهی 419
- مسئلۀ اصولی 419
- مستحب 419
- مسقطات تکلیف 420
- مسلّمات 420
- مشترک 421
- مشهور 421
- مصالح مرسله 422
- مصلحت 426
- مضیق 428
- مطلق 428
- معقولات اوّلیه 429
- مظنونات 429
- معقولات ثانویه 429
- مفهوم 430
- مفاهیم انتزاعی 430
- اشاره 430
- مفاهیم اعتباری 430
- مفاهیم حقیقی 430
- مفهوم حصر 433
- مفهوم استثناء 433
- مفهوم غایت 435
- مفهوم لقب 437
- مفهوم وصف 438
- مفهوم موافق 438
- مفهوم مردّد 438
- مقدّمات تولیدیه 439
- مقدّمات حکمت 439
- مقدّمه 441
- اشاره 441
- مقدّمات دلیل انسداد 441
- مقدّمۀ سبب 444
- مقدّمۀ شرط 444
- مقدّمۀ صحّت 445
- مقدّمۀ شرعی 445
- مقدّمۀ عبادی 446
- مقدّمۀ عدم مانع 447
- مقدّمۀ عقلی 447
- مقدّمۀ متأخّر 448
- مقدّمۀ علم 448
- مقدّمۀ غیر موصل 448
- مقدّمۀ مفوّته 449
- مقدّمۀ معدّ 449
- مقدّمۀ متقدّم 449
- مقدّمۀ مقارن 450
- مقدّمۀ موصل 450
- مقدّمۀ واجب 451
- مقرّر 453
- مقدّمۀ وجود 453
- مقدّمۀ وجوب 453
- ملاکات احکام 454
- ملاک اقتضایی 454
- مقید 454
- ملازمه بین حکم شرع و عقل 454
- ملکه 455
- منجّز 455
- مَناط 455
- مناسب 455
- موافقت و مخالفت 456
- موافقت قطعی عملی 456
- منطوق 456
- موافقت قطعی التزامی 456
- موافقت احتمالی التزامی 456
- موافقت احتمالی عملی 456
- موضوع 458
- اشاره 458
- موضوع مستنبط 459
- موضوع علم اصول 459
- اشاره 460
- نسخ 460
- نسخ وجوب 462
- نصّ اهل لغت 463
- نصّ 463
- اشاره 463
- نظر 464
- نفس الامر 465
- نَعت 465
- نفی حکم به لسان موضوع 466
- نَفل 466
- اشاره 467
- نهی ارشادی 469
- نهی تنزیهی 470
- نهی در عبادت 470
- نهی تحریمی 470
- نهی در معامله 470
- اشاره 471
- نهی غیری 471
- نهی نفسی 471
- واجب 471
- واجب تخییری 472
- واجب تبعی 472
- واجب تعیینی 473
- واجب توصّلی 473
- واجب تعبّدی 473
- واجب کفایی 474
- واجب مضیق 474
- واجب غیری 474
- واجب مشروط 474
- واجب مطلق 475
- واجب معلّق 475
- واجب موسّع 476
- واجب منجّز 476
- واجب نفسی 476
- واجب موقّت 476
- واجب مقید 476
- واسطه در عروض 477
- واضع 477
- وجوب 478
- وحدت مطلوب و تعدّد مطلوب 480
- وجود محمولی 480
- وجود نعتی 480
- ورود 481
- وصف 482
- اشاره 483
- وضع 483
- وضع تخصّصی 485
- وضع تخصیصی 486
- وضع جزئی 486
- وضع شخصی 486
- وضع عینی 486
- وضع تعینی 486
- وضع تعیینی 486
- وضع مرکّبات 487
- وضع نوعی 487
- یقین استقرائی 489
- یقین 489
- اشاره 489
- یقین منطقی و یقین اصولی 489
- هل مرکّبه 489
مجموعی،به کل واحد واحد تقسیم می شود و کلی نیز به کل واحد واحد با این تفاوت که:تقسیم کل مجموعی،تقسیم شیء به اجزای شیء است و تقسیم کلی،تقسیم شیء به جزئیات شیء است.2.آن چه بر هر کدام از افراد کل صدق می کند،بر افراد دیگر صدق نمی کند.در اصطلاح صوفیه،«کل»عبارت است از«واحد مطلق»به اعتبار این که اسم خداوند است.
کلام
-1
«کلام»در لغت عبارت است از آن چه که شامل یکی یا بیشتر از حروف مبانی و معانی باشد.در اصطلاح اهل لغت عبارت است از آن چه که از دو حرف یا بیشتر ترکیب شده باشد.در اصطلاح اصولیین،«کلام»عبارت است از آن چه که از حروف مسموعِ وضع شده تشکیل شده و از یک موجود دارای اختیار صادر شده باشد.اما از دیدگاه نحویین،«کلام»عبارت است از آن چه که از دو یا چند کلمه تشکیل شده باشد و دارای معنای کامل و تمامی باشد.
کلّما حکم به الشّرع حکم به العقل
آیا بین حکم شرع و حکم عقل ملازمه است؟یعنی هر آن چه را شرع حکم می کند،عقل نیز همان حکم را دارد؟به عنوان«قاعدۀ ملازمه»رجوع شود.
کلّما حکم به العقل حکم به الشّرع
آیا حکم شرع با حکم عقل مطابقت دارد؟مقصود از«عقل»کدام عقل است؟مقصود از مطابقت حکم عقل و حکم شرع و ملازمۀ این دو چیست؟به عنوان«قاعدۀ ملازمه»رجوع شود.
کلّی
اشاره
«کلّی»،آن مفهومی است که از دیدگاه عقل،صدق آن بر موارد متعدّد منعی ندارد؛
1- (1) .کشّاف اصطلاحات الفنون و العلوم:1368/2.