این حیث نیست. این حیث ها، راجع به اصل صحت که مرحوم آخوند(ره) در مقامش هستند، حرف درستی است، چاره ای هم غیر از آن نداریم. اما در رابطۀ با این حیث، که مقام دوم است، حرف مرحوم آخوند(ره)، خالی از مناقشه نیست. برای این که ایشان تعدد دال و مدلول را به این کیفیت درست می کرد، می گفت: «من حیث انه لفظ صادر عن المتکلم یکون دالا» آیا دلالت متأخر از صدور است یا صدور متأخر از دلالت است؟ این بیانی که ایشان می کنند: «من حیث انه لفظ صادر عن المتکلم یکون دالاّ» معنایش این است که مقام دلالت، متأخر از مقام صدور لفظ از متکلم است، در حالی که مطلب ظاهرا عکس است، مقام دلالت قبل از مقام صدور است و شما دلالت را فرع صدور قرار دادید، برای این که در عنوان دال بودن، «لفظ صادر عن المتکلم» را پیش آوردید، معنایش این است که صدور قبل از مقام دلالت است، درحالی که صدور بعد از مقام دلالت مطرح است. پس مسألۀ ایشان صرف عدم لزوم نیست. بیان ایشان به این صورت ناتمام است و مخالف با وجدان هم هست. آیا وجدانا در اینجا شما دلالتی می بینید؟
معنای دلالت این است که کسی و یا چیزی، دست انسان را بگیرد و به یک چیز دیگر دلالت و هدایت بکند. معنای استعمال، چنین معنایی است، اما شما یک«زید» ی گفتید، همین صورت ذهنیه در ذهن مخاطب آمده، همینجا هم راکد شد، مسأله تمام شد«این الدلاله؟» دلالت کجا تحقق پیدا کرد؟ استعمال کجا تحقق پیدا کرد؟ فردا ان شاء اللّه توضیح می دهیم.
پرسش:
1 - اقسام چهارگانه در اطلاق و ارادۀ لفظ را نام ببرید.
2 - اشکالات مرحوم آخوند(ره) را بیان کنید.
3 - جواب مرحوم آخوند(ره) از صاحب فصول و بهترین آنها را توضیح دهید.
4 - انطباق عنوان استعمال چگونه ممکن است؟