سیری کامل در اصول فقه: دوره ده ساله دروس خارج اصول محمد فاضل لنکرانی جلد 4 صفحه 16

درس دویست و شصت و سوم

اشاره

بسم الله الرحمن الرحیم

الحمد للّه ربّ العالمین و الصّلوه و السّلام علی سیّدنا و مولینا و نبیّنا أبی القاسم محمّد صلّی اللّه علیه و آله و سلّم و علی آله الطیّبین الطّاهرین المعصومین و لعنه اللّه علی أعدائهم أجمعین، من الآن الی قیام یوم الدّین.

جریان اصاله البرائه در شک در تعبّدیّات

در رابطۀ با جریان اصل، یک بحث مربوط به اصل عقلی و یک بحث مربوط به اصل شرعی است.

آیا در مورد شک در تعبّدیّت و توصّلیّت، می توانیم به اصاله البرائه شرعی که از راه حدیث رفع و امثال حدیث رفع ثابت شده، تمسّک کنیم یا نمی توانیم؟ در رابطۀ با اصل شرعی باید روی دو مبنا بحث کنیم: یکی اینکه آیا اخذ قصد قربت«بمعنی داعی الامر» در متعلق، امکان دارد یا نه؟ این یک مبناست که دو طرف دارد و دو قول در آن هست. دومین مبنا اینکه، آیا مقتضای اصل عقلی را در خصوص ما نحن فیه در بحث گذشته، اصاله البرائه می دانیم یا اصل جاری عقلی را در ما نحن فیه، اصاله الاشتغال می دانیم آنطوری که مرحوم آخوند(ره) بیان کردند؟

اولین فرض و مبنا، تقریبا همان مطلبی است که در هردو جهت خودمان اختیار کردیم. اولا قائل بودیم به اینکه مولا می تواند قصد قربت«بمعنی داعی الامر» را در ردیف سایر اجزاء و شرائط در متعلق اخذ کند و قصد قربت هیچ گونه خصوصیتی از این نظر ندارد، همان طوری که سایر اجزاء و