سیری کامل در اصول فقه: دوره ده ساله دروس خارج اصول محمد فاضل لنکرانی جلد 4 صفحه 259

درس سیصدم

اشاره

بسم الله الرحمن الرحیم

الحمد للّه ربّ العالمین و الصّلوه و السّلام علی سیّدنا و مولینا و نبیّنا أبی القاسم محمّد صلّی اللّه علیه و آله و سلّم و علی آله الطیّبین الطّاهرین المعصومین و لعنه اللّه علی أعدائهم أجمعین، من الآن الی قیام یوم الدّین.

اجزاء در اوامر اضطراری

در اوامر اضطراری در رابطۀ با مقام ثبوت چهار صورت و یا پنج صورت تصور می شود، که دو صورت یا سه صورتش گذشت و نتیجۀ آن دو صورت عبارت از اجزاء بود ثبوتا. اما صورت سوم یا چهارم عبارت از آنجایی است که نماز مع التیمم وافی به تمام مصلحت نیست، یک مقدار از مصلحت باقی می ماند و این مقدار امکان استیفاء دارد، لکن لزوم استیفاء ندارد. مثل این که نماز مع التیمم وافی به هشتاد درجه مصلحت هست و آن بیست درجۀ باقی مانده قابل استیفاء است، یعنی اگر نماز مع الوضوء را به عنوان تکرار بخواند، آن بیست درجه هم تأمین می شود، لکن بیست درجه مصلحت به حد لزوم نمی رسد، آن استحباب استیفاء دارد نه لزوم استیفاء. اگر اینطور شد باز مسألۀ اجزاء به قوّت خود باقی است، یعنی نماز«مع التیمم» دیگر لازم نیست به دنبال آن نماز«مع الوضوء» واقع شود، فقط رجحان و استحباب دارد، اما ضرورت ندارد، پس در حقیقت مجزی است.

اما صورت چهارم عبارت از آن صورتی است که نماز«مع التیمم» وافی به تمام مصلحت نیست