سیری کامل در اصول فقه: دوره ده ساله دروس خارج اصول محمد فاضل لنکرانی جلد 4 صفحه 284

درس سیصد و چهارم

اشاره

بسم الله الرحمن الرحیم

الحمد للّه ربّ العالمین و الصّلوه و السّلام علی سیّدنا و مولینا و نبیّنا أبی القاسم محمّد صلّی اللّه علیه و آله و سلّم و علی آله الطیّبین الطّاهرین المعصومین و لعنه اللّه علی أعدائهم أجمعین، من الآن الی قیام یوم الدّین.

عدم مولویت وجوب یا عدم وجوب اعاده

مسألۀ وجوب اعاده و عدم وجوب اعاده به عنوان یک حکم مولوی شرعی نمی تواند مطرح باشد، بلکه مسألۀ اعاده و عدم اعاده یک مسألۀ عقلی است، اگر مأموربه با تمام خصوصیات و شرائطش تحقق پیدا کند، عقل مستقلا حکم به عدم وجوب اعاده می کند و اگر تحقق پیدا نکرده باشد، عقل اعاده را الزام می کند. در مسألۀ گذشته گفتیم: در بعضی از موارد شارع به استحباب اعاده حکم می کند، مثل آن کسی که نمازش را فرادا خوانده است، شارع اعاده آن نماز را به جماعت، مستحب می کند، اینجا دو خصوصیت وجود دارد: یکی این که مسأله به عنوان استحباب مطرح است و دیگر این که کیفیت اعاده با آن نماز اوّل از نظر جماعت و فرادا فرق می کند و در حقیقت این اعادۀ آن اوّلی نیست، بلکه یک خصوصیت زائده ای دارد، که در اوّلی آن خصوصیت نیست.

همین طور در باب نماز آیات، در آیاتی مثل کسوف شمس و خسوف قمر، که اینها زمانی را در برمی گیرند، آنجا هم بعضی از فتاوا وجود داشت، که تا زمانی که این آیه و این وضعیت وجود دارد،