سیری کامل در اصول فقه: دوره ده ساله دروس خارج اصول محمد فاضل لنکرانی جلد 4 صفحه 395

درس سیصد و بیستم

اشاره

بسم الله الرحمن الرحیم

الحمد للّه ربّ العالمین و الصّلوه و السّلام علی سیّدنا و مولینا و نبیّنا أبی القاسم محمّد صلّی اللّه علیه و آله و سلّم و علی آله الطیّبین الطّاهرین المعصومین و لعنه اللّه علی أعدائهم أجمعین، من الآن الی قیام یوم الدّین.

ارتباط اصاله الصحه با مسألۀ اجزاء

در باب اصول عملیه، آخرین اصلی که باید روی آن بحث شود ولو این که در کلمات کسی را نیافتم که در این مورد بحث کرده باشد، مسألۀ اصاله الصّحه است. بعضی از موارد اصاله الصّحه ارتباطی به مسألۀ اجزاء ندارد و خارج از محل بحث ماست و آن جایی است که اصاله الصّحه در معاملات جریان پیدا کند. یک بیعی قبلا از مکلّف یا از دیگران واقع شده و شک در صحت و فساد آن بیع است، اصاله الصّحه در اینجا جریان پیدا می کند، اما ارتباطی به مسألۀ اجزای مورد بحث ما ندارد. یا یک نکاحی واقع شده، در صحت و فساد این نکاح شک می شود، اصاله الصّحه، صحت این نکاح را اقتضاء می کند، این هم به بحث اجزاء مربوط نیست. گاهی اصاله الصّحه تطبیق بر قاعدۀ فراغ پیدا می کند، عباداتی از انسان تحقّق پیدا کرده، نمازهایی در گذشته انجام شده، انسان شک می کند در این که این عبادات گذشته صحیح واقع شده یا باطل؟ اصاله الصّحه اقتضای صحت می کند، لکن در اینجا اصاله الصّحه منطبق بر قاعدۀ فراغ است و بحث در قاعدۀ فراغ در آن جاری می شود. این طور