سیری کامل در اصول فقه: دوره ده ساله دروس خارج اصول محمد فاضل لنکرانی جلد 6 صفحه 382

درس چهارصد و نود و دوم

اشاره

بسم الله الرحمن الرحیم

الحمد للّه ربّ العالمین و الصّلوه و السّلام علی سیّدنا و مولینا و نبیّنا أبی القاسم محمّد صلّی اللّه علیه و آله و سلّم و علی آله الطیّبین الطّاهرین المعصومین و لعنه اللّه علی أعدائهم أجمعین، من الآن الی قیام یوم الدّین.

عدم دلالت دلیل واجب موقت بر اتیان آن در خارج وقت

در آنجایی که یک واجب موقت داشته باشیم، و این واجب در وقت خودش اطاعت و موافقت نشده باشد، در خارج وقت از چه راهی می توانیم وجوب این واجب را اثبات کنیم؟ البته بحث در رابطۀ با ادلۀ عامه است، و الاّ در موارد خاصه مثل این که در باب نماز دلیل بر وجوب قضا قائم شده است، در باب صوم دلیل بر وجوب قضا قائم شده است، اینها موارد خاصه است، بحث ما یک بحث کلی است، به صورت کلی اگر یک واجب موقتی باشد و این در خارج اتیان نشد، آیا به صورت کلی دلیلی داریم بر وجوب اتیان به این واجب در خارج وقت و بعد از وقت؟ امر به موقت هیچگونه دلالتی بر این معنا نمی کند، مگر در یک مورد خاصی که مرحوم آخوند استثنا کردند و استثنای ایشان هم استثنای منقطع بود.

لذا می توانیم به صورت کلی بگوییم که امر به موقت، «بما هو موقت لا یدل علی الوجوب فی خارج الوقت، اذا اخل بالواجب فی الوقت» هیچ دلالتی بر این معنا نمی کند، البته به آن طرف قصه هم