سیری کامل در اصول فقه: دوره ده ساله دروس خارج اصول محمد فاضل لنکرانی جلد 6 صفحه 396

دلیل خاص داریم، بحث ما در آنجایی است که دلیل خاصی وجود نداشته باشد و نتیجتا در آنجا باید از راه اصالت البرائه عدم وجوب قضا را ثابت کنیم. «هذا تمام الکلام فی باب الاوامر» حالا به اصطلاح«بسم الله» باب نواهی را عرض می کنیم برای این که مطالعه بفرمایید.

بحث نواهی؛ «منهی عنه در نواهی»

در باب نواهی همان طوری که در کفایه ملاحظه کردید بحثی واقع شده که آیا در باب نواهی متعلق عبارت از یک امر عدمی است که عبارت از ترک طبیعت منهی عنها است یا این که عبارت از یک امر وجودی است که از آن امر وجودی تعبیر به کف می شود، یعنی خودداری، یعنی خود نگه داری، یعنی تحفظ در مقابل آن شیء منهی عنه. لکن این نزاعی که در باب نواهی واقع شد که آیا متعلق در باب نواهی اعدام و تروک است یا متعلق در باب نواهی وجودات و کف النفس است، مبتنی بر یک مسأله ای است که آن مسأله بین مرحوم آخوند و دیگران کانّ مسلم است و آن مسأله این است که همان طوری که هیأت«افعل» دلالت بر طلب می کند، هیأت«لا تفعل» هم دلالت بر طلب می کند، منتهی طلب در باب اوامر متعلق به وجود طبیعت است و در باب نواهی یا متعلق به ترک است یا متعلق به«کف النفس عن ایجاد الطبیعه» است و ما در اصل همین مبنا حرف داریم، و بر فرضی که مبنا را هم بپذیریم در آنچه که مرحوم آخوند در این مسأله اختیار کردند مناقشه ای هست که ان شاء الله بعدا عرض می کنیم.

پرسش:

1 - اتصاف و تقید متعلقات اوامر و نواهی چه نتیجه ای به دنبال دارد؟

2 - چرا در ما نحن فیه، برخلاف ماء متغیر استصحاب جریان ندارد؟

3 - احکام وضعیه و تکلیفیه چه تفاوتی با یکدیگر دارند؟

4 - منشاء تفاوت در ما نحن فیه، با مسألۀ ماء متغیر را بیان نمایید.