سیری کامل در اصول فقه: دوره ده ساله دروس خارج اصول محمد فاضل لنکرانی جلد 7 صفحه 192

درس پانصد و پنجاه و سوم

اشاره

بسم الله الرحمن الرحیم

الحمد للّه ربّ العالمین و الصّلوه و السّلام علی سیّدنا و مولینا و نبیّنا أبی القاسم محمّد صلّی اللّه علیه و اله و سلّم و علی آله الطیّبین الطّاهرین المعصومین و لعنه اللّه علی أعدائهم أجمعین، من الآن الی قیام یوم الدّین.

بیان مرحوم آخوند ره در معنای عبادت

مرحوم آخوند«ره» می فرمایند: عبادت چطور می تواند متعلق نهی واقع شود؟ عبادتی که متعلق نهی واقع می شود، باید به یکی از دو معنا باشد: یا چیزی باشد که ذاتا عبادیّت در آن هست و در عبادیّتش نیاز به امر ندارد، یک چیزی است که عرف و عقلا آن را ذاتا عبادت می دانند ولو این که هیچ امری هم فرضا به آن تعلق نگرفته باشد مثل سجود در مقابل خداوند، تسبیح و تقدیس خداوند و خضوع و خشوع در پیشگاه خداوند تبارک و تعالی یا باید این طوری باشد. یا باید به صورت یک قضیۀ تعلیقیّه مطرح شود، یعنی چیزی باشد که اگر به جای نهی، امر به آن تعلق می گرفت«کان امره امرا عبادیا» اما الان جز نهی چیزی به آن تعلق نگرفته است، حتی امر استحبابی هم در رابطۀ با آن مطرح نیست، لکن اگر به جای نهی، امر به آن تعلق می گرفت«کان امره امرا عبادیا» مثل صلاه حائض، مثل صوم در عید فطر و عید قربان که بالفعل جز نهی به آن تعلق نگرفته است لکن اگر بنا بود که صلاه حائض منهی عنه نباشد و امر به آن تعلق گیرد مثل سایر نمازها یک عبادتی بود و همین طور در