سیری کامل در اصول فقه: دوره ده ساله دروس خارج اصول محمد فاضل لنکرانی جلد 7 صفحه 243

درس پانصد و شصت و یکم

اشاره

بسم الله الرحمن الرحیم

الحمد للّه ربّ العالمین و الصّلوه و السّلام علی سیّدنا و مولینا و نبیّنا أبی القاسم محمّد صلّی اللّه علیه و اله و سلّم و علی آله الطیّبین الطّاهرین المعصومین و لعنه اللّه علی أعدائهم أجمعین، من الآن الی قیام یوم الدّین.

بحث در ملازمه بین حرمت و فساد در عبادات و معاملات

اگر شک کنیم که نهی دلالت بر فساد می کند یا نمی کند؟ اینجا در دو شعبه بحث است: یک بحث مربوط به دلالت لفظی بود که آیا نهی از نظر مفاد لفظی دلیل بر فساد هست یا نه؟ که این را در درس گذشته بحث کردیم و نتیجه این شد که در مورد شک، اصلی جریان ندارد.

اما شعبه دوم بحث که مربوط به جهت عقلی بحث بود، این است که آیا بین حرمت و فساد در باب عبادت یا در باب معامله ملازمه ای وجود دارد یا وجود ندارد؟ حالا اگر شک کردیم در این معنا که«هل الملازمه العقلی بین الحرمه و الفساد متحققه أم لیست بمتحققه؟» شک در این بخش عینا مثل مسأله مقدمه واجب می شود. در مقدمه واجب که محل نزاع عبارت از ملازمه عقلیه بین وجوب ذی المقدمه و وجوب مقدمه بود. اگر شک کردیم در همان مسأله که آیا ملازمۀ عقلیه وجود دارد یا نه؟ دو طریق برای این معنا وجود داشت اگر ما راهی برای استصحاب نداشته باشیم، استصحاب عدم ملازمه عقلیه که در نتیجه از طریق اصل نتوانیم استفاده کنیم، چرا استصحاب عدم ملازمه جریان