سیری کامل در اصول فقه: دوره ده ساله دروس خارج اصول محمد فاضل لنکرانی جلد 7 صفحه 451

درس پانصد و نود و دوم

اشاره

بسم الله الرحمن الرحیم

الحمد للّه ربّ العالمین و الصّلوه و السّلام علی سیّدنا و مولینا و نبیّنا أبی القاسم محمّد صلّی اللّه علیه و اله و سلّم و علی آله الطیّبین الطّاهرین المعصومین و لعنه اللّه علی أعدائهم أجمعین، من الآن الی قیام یوم الدّین.

کیفیت تعارض بین دو اصاله الاطلاق در مقام

این مطلب دیروز که در ذیل بحث عرض شد مثل اینکه برای بعضی از برادران روشن نشده است که اگر ما در هریک از دو قضیۀ شرطیه، دو اصاله الاطلاق داشته باشیم: یک اصاله الاطلاق، علیّت تامه را دلالت بکند و اصاله الاطلاق دیگر، علاوۀ بر تمامیّت علت انحصار را دلالت بکند، اگر ما در هر یک دو قضیۀ شرطیه، دو اصاله الاطلاق داشته باشیم، چطور می شود با اینکه این اصاله الاطلاق ها از نظر مرتبه مختلف هستند، مرتبه تمامیّت قبل از مرحلۀ انحصار است، معذلک در مقام معارضه بین هرچهار تا تعارض واقع می شود؟ و لازمۀ تعارض این است که تمام این چهار اصاله الاطلاق سقوط بکند و از بین بروند. علت این برای بعضی ها روشن نبود.

علت اینکه در این مورد، تعارض را بین چهارتا قرار می دهیم، این است که طرف اصاله الاطلاقی که تمامیّت علت را دلالت می کند، آن اصاله الاطلاق دیگر نیست که تمامیت آن علت را ثابت می کند، زیرا که این دو باهم منافاتی ندارد، ممکن است خفاء الاذان علت تامه باشد برای وجوب قصر، خفاء