سیری کامل در اصول فقه: دوره ده ساله دروس خارج اصول محمد فاضل لنکرانی جلد 9 صفحه 165

درس دوم 1373/7/2

اشاره

بسم الله الرحمن الرحیم

الحمد للّه ربّ العالمین و الصّلوه و السّلام علی سیّدنا و مولینا و نبیّنا أبی القاسم محمّد صلّی اللّه علیه و آله و سلّم و علی آله الطیّبین الطّاهرین المعصومین و لعنه اللّه علی أعدائهم أجمعین، من الآن الی قیام یوم الدّین.

خروج بحث قطع از علم اصول

اصولیون قطع را از مسائل علم اصول خارج می دانند، لکن دلیلی بر این مسأله اقامه نکرده اند. چیزی که می تواند دلیل بر این مطلب قرار بگیرد و شاید نظر مرحوم شیخ انصاری(ره) در ذیل کلامشان آنجایی که با کلمۀ«و الحاصل» مطلب را بیان می کنند، همین باشد و مرحوم آخوند در خیلی از مباحثی که بحث می شد که آیا ضابطۀ مسألۀ اصولیه بر آن انطباق دارد یا ندارد، آنجا ضابطه را این قرار می دادند که مسألۀ اصولیه آن است که نتیجۀ آن مسأله و ما حصل آن مسأله و نفی و اثباتی که در آن مسأله واقع می شود، بتواند در قیاس استنباط حکم فرعی کلی قرار بگیرد. هر مسأله ای که این خصوصیت در نتیجه اش باشد، ما آن را به عنوان مسألۀ اصولیه قلمداد می کنیم.

از باب مثال بحث می کنیم که آیا«ظاهر الکتاب حجه أم لیس بحجه»؟ اگر نتیجۀ این بحث این شد که«ظاهر الکتاب حجه» به دنبال این نتیجۀ مسألۀ اصولی، ما یک قیاسی ترتیب