سیری کامل در اصول فقه: دوره ده ساله دروس خارج اصول محمد فاضل لنکرانی جلد 9 صفحه 2

درس هفتصد و پانزدهم 1373/2/7

اشاره

بسم الله الرحمن الرحیم

الحمد للّه ربّ العالمین و الصّلوه و السّلام علی سیّدنا و مولینا و نبیّنا أبی القاسم محمّد صلّی اللّه علیه و آله و سلّم و علی آله الطیّبین الطّاهرین المعصومین و لعنه اللّه علی أعدائهم أجمعین، من الآن الی قیام یوم الدّین.

اسم جنس، یکی از مصادیق مطلق

بعد از آنکه معنای مطلق تا حدی روشن شد، معمول در کتابهای اصولی این است که مصادیقی را برای عنوان "مطلق" ذکر کرده و در معانی آنها بحث می کنند و بعد وارد مسائل مطلق و مقیّد می شوند و اینکه کجا حمل مطلق بر مقیّد می شود و شرایط وجود اطلاق که عبارت از مقدمات حکمت است را بیان می کنند.

فعلا در رابطه با بعضی از عناوین و مصادیقی که عنوان مطلق بر آنها انطباق پیدا می کند بحث می کنیم.

یکی از آن عناوین عبارت است از اسم جنس. اسم جنس همان طوری که در معنای«شایع فی جنسه» اشاره کردیم، گفتیم: مقصود از این جنس، جنس منطقی نیست که در مقابل نوع و فصل باشد بلکه مقصود از این جنس، یعنی یک معنایی که افراد مجانسۀ خودش را شامل می شود، چه جنس منطقی باشد، نوع باشد، فصل باشد، صنف باشد، مثل رجل که«صنف من الانسان» یا مرأه«صنف اخر من الانسان». بر همه اینها اسم جنس اطلاق می شود. همچنین دایره اسم جنس، محدود به جواهر نیست بلکه در باب اعراض هم عنوان اسم جنس تحقّق