سیری کامل در اصول فقه: دوره ده ساله دروس خارج اصول محمد فاضل لنکرانی جلد 9 صفحه 486

درس چهل و هفتم

اشاره

بسم الله الرحمن الرحیم

الحمد للّه ربّ العالمین و الصّلوه و السّلام علی سیّدنا و مولینا و نبیّنا أبی القاسم محمّد صلّی اللّه علیه و آله و سلّم و علی آله الطیّبین الطّاهرین المعصومین و لعنه اللّه علی أعدائهم أجمعین، من الآن الی قیام یوم الدّین.

ارتباط بین دلیل حجیت امارات و جانشینی آن از قطع صفتی

بحث امروز ما این است که در آن قسم اوّل که قطع بعنوان صفتیت در موضوع اخذ شده، حالا یا تمام الموضوع و یا جزء الموضوع، مولا می گوید: «اذا قطعت بان مایعا خمر» این مایع بر تو حرام است، و این قطعی که در موضوع اخذ کرده نه روی جنبۀ کاشفیتش است بلکه روی جنبۀ صفتیتش است زیرا قطع یکی از اوصاف است، مثل سایر اوصاف نفسانیه: مسألۀ حب و بغض، مسألۀ اراده و کراهت، مسألۀ تصور و امثال ذلک، اینها همه از اوصاف نفسانیه است، اگر مولا قطع را به این عنوان در موضوع حکمش اخذ کرد و از طرف دیگر دلیل دوم بیّنه را در رابطۀ با تشخیص موضوعات خارجیه حجت قرار داد؛ آیا این دلیل حجیت بیّنه و اعتبار بیّنه می تواند کافی برای این مسأله باشد که بیّنه جانشین قطع صفتی می شود؟ یا اینکه اصلا ارتباطی بین این دو مسأله وجود ندارد؟ دلیل حجیت بیّنه، بیّنه را حجت قرار می دهد، اما دلیلی که قطع را در موضوع حکمش اخذ کرده، بعنوان اینکه این قطع یکی از اوصاف