سیری کامل در اصول فقه: دوره ده ساله دروس خارج اصول محمد فاضل لنکرانی جلد 10 صفحه 552

است که نه مقطوع الصدور است، نه اطمینان به صدورشان هست، بلکه به لحاظ اینکه خبر واحد دارای حجیت است، به خبر واحد عمل می کنند.

آیا مجموع عمل هائی که با این دیدهای مختلف و با این مبانی مختلفه، تحقق پیدا می کند، می تواند کاشف از موافقت معصوم باشد؟ آیا می تواند از موافقت امام معصوم(علیه السلام) حکایت کند؟ ظاهر این است که چنین اجماع عملی با مبانی مختلفه که بعض مبانی هم علم به صدور یا اطمینان به صدور است، نمی تواند کاشف از این باشد که امام معصوم راضی است به اینکه خبر واحدی که«لیس فیه علم و لا اطمینان یکون حجه؟» پس این اجماع عملی هم بدرد نمی خورد.

پرسش:

1 - کیفیت تمسک به اجماع محصّل برای اثبات حجیت خبر واحد را توضیح دهید.

2 - اشکالات اجماع محصّل را در مقام، بیان کنید.

3 - چرا اجماع مدرکی اعتبار ندارد؟

4 - کیفیت تمسک به اجماع عملی فقها برای اثبات حجیت خبر واحد را توضیح دهید.

5 - اشکال اجماع عملی را در ما نحن فیه بیان کنید.