سیری کامل در اصول فقه : دوره ده ساله دروس خارج اصول محمد فاضل لنکرانی جلد 13 صفحه 151

درس سیصد و چهاردهم

اشاره

بسم الله الرحمن الرحیم

الحمد للّه ربّ العالمین و الصّلوه و السّلام علی سیّدنا و مولینا و نبیّنا أبی القاسم محمّد صلّی اللّه علیه و آله و سلّم و علی آله الطیّبین الطّاهرین المعصومین و لعنه اللّه علی أعدائهم أجمعین، من الآن الی قیام یوم الدّین.

استصحاب وجوب نفسی در زمان تعذّر جزء

تقریر دومی که در باب استصحاب قدر جامع بین وجوب نفسی و غیری، یا قدر جامع بین وجوب ضمنی و استقلالی هست این است که کسی استصحاب را جاری بکند و بگوید: تردیدی نیست در اینکه صلاه، یعنی همان مرکب تام و مشتمل بر ده جزء، که از جملۀ آن اجزاء مثلا سوره بود، که حالا متعذّر شده است، این صلاه مشتمل بر تمام اجزای واجب بود، وجوبش هم وجوب نفسی استقلالی بود. (از یک طرف نفسی در مقابل غیری، و از یک طرف استقلالی در مقابل ضمنی.) کسی بگوید: همین وجوب را ما استصحاب می کنیم، در زمانی که سوره، یعنی فاتحه الکتاب مثلا متعذّر شده است به کمک«لا تنقض» همین وجوب را ابقا می کنیم.

اشکالی که به نظر شما می رسد این است که مرکب قبلا تام بود و مشتمل بر ده جزء بود و حالا ناقص است و مشتمل بر نه جزء است. می گوییم که این تغیّر حالت و این تبدّل