سیری کامل در اصول فقه : دوره ده ساله دروس خارج اصول محمد فاضل لنکرانی جلد 13 صفحه 605

مشکوک الکرّیّه فیستصحب الکرّیّه و یحکم بکرّیّه هذا الماء» یک استصحاب هم در بادی نظر می خواهد در عبا جریان پیدا بکند، برای اینکه این عبا«کان قبل التطهیر بهذا الماء نجسا» و الان که تطهیر به این آب شده است و ما شک در کرّیّت این آب داریم، استصحاب بقای نجاست عبا جاری می شود.

اینهایی که می گویند: استصحاب در آب، بر استصحاب در عبا تقدّم دارد، به لحاظ اینکه آن شکش مسببی است و این شکش سببی است معنای حرفشان چیست ؟ آیا می خواهند بگویند که لا تنقض در سبب، حاکم بر لا تنقض در مسبب است تا شما نتیجه بگیرید که یک جملۀ لا تنقض هم بتواند حاکمیّت داشته باشد و هم بتواند محکومیّت داشته باشد؟ آیا معنای حرفشان این است ؟ یا اینکه معنای حرف اینها این است، می گویند: وقتی که شما استصحاب را در سبب جاری کردید، وقتی که در آب استصحاب جاری شد، معنای استصحاب در آب این است که«هذا الماء محکوم شرعا بالکرّیّه» و اگر آب شرعا محکوم به کرّیّت بود، شما دیگر چرا در نجاست عبا تردید دارید؟ چرا شک دارید در نجاست عبا؟ وقتی که شارع می گوید: «هذا الماء کرّ» مگر عبایتان را با این آب شستشو نکردید؟ عبا را با آبی شستشو کردید که شارع می گوید: «هو کرّ»، پس شما در رابطۀ با عبا اصلا یقین و شک برایتان تصور نمی شود چون عبا را با آبی تطهیر کردید که شارع می گوید: «هذا الماء کرّ».

اگر بخواهیم این را لطیف تر بیان بکنیم می گوییم: شارع که می فرماید: «هذا الماء کرّ» یعنی شارع می خواهد بگوید که آثار کرّیّت بر این بار می شود. یکی از آثار کرّیّت، طهارت ثوب نجسی است که با این آب شستشو داده بشود. در حقیقت در استصحاب اول خود شارع دارد می گوید که این عبای شما پاک است. خود شارع دارد حکم به طهارت این عبای شما می کند. وقتی که خود شارع دارد حکم به طهارت می کند، شما دیگر چه استصحابی دربارۀ عبا دارید؟ یقین و شکی در اینجا نیست که لا تنقض در اینجا پیاده بشود. مستقیما شارع در استصحاب کرّیّت دارد حکم به طهارت عبای شما می کند، برای اینکه یکی از آثار کرّیّت، طهارت ثوبی است که با این آب محکوم به کرّیّت شستشو شده باشد.

پس اگر گفتند: استصحاب در شک سببی حاکم بر استصحاب در شک مسببی است خیال نشود که ما دوتا لا تنقض داریم و یکی از دو لا تنقض حکومت بر لا تنقض دیگری